00:00 27:03

İcâre ve sukuk: kira sertifikasının fıkhı

8 Ağu 2026 27:03 14.600 izlenme

Sukuk ihracının arkasındaki icâre akdi, mülkiyetin gerçekten devredilip devredilmediği sorusu ve AAOIFI standartları.

Sertifika neyi temsil eder?

Sukuk bir borç senedi değil, bir varlıkta pay senedidir — en azından tarifi budur. İcâre sukukunda yatırımcı, kiralanan varlığın mülkiyetinden pay alır ve getirisi kira gelirinden doğar. Ürünün fıkhî ayırt ediciliği tam olarak burada durur.

Alım taahhüdü sorunu

İhraççının vade sonunda varlığı nominal bedelle geri alacağını taahhüt etmesi, yatırımcıyı varlık riskinden tümüyle çıkarır. Bu durumda getiri, varlığın performansından değil ihraççının kredibilitesinden gelir — yani ürün ekonomik olarak tahvile yaklaşır.

Vade sonunda nominal geri alım taahhüdü varsa, yatırımcı varlığın değil ihraççının riskini taşıyor demektir.Bölüm 18:40 — Taahhüdün etkisi

AAOIFI'nin 2008 tarihli açıklaması bu noktaya doğrudan değinir. Piyasadaki ihraçların bir kısmı buna uyum sağlamış, bir kısmı yapıyı korumuştur; ikisini aynı başlık altında değerlendirmek mümkün değildir.

Varlık gerçekten SPV'ye devredildi mi, yoksa yalnızca intifa hakkı mı verildi?
Kira bedeli hangi göstergeye endeksli?
Vade sonu alım taahhüdü nominal mi, piyasa değeri üzerinden mi?