Bitcoin Hangi Problemi Nasıl Çözüyor? Bölüm 3
Bitcoin'in günlük hayattaki karşılığını ele alıyoruz: bir ödeme nasıl gerçekleşir, Bitcoin nasıl para olarak kullanılır, borsalar nasıl çalışır ve Bitcoin Vakfı ya da çatallanmalar sistemi tehdit eder mi? Bitcoin, Cypherpunk hareketinden doğdu; küresel finans elitlerinin değil onlara karşı duranların ürünüdür. Borsa düzeni ise aslında Bitcoin'in ruhuna aykırıdır.
Bitcoin ile para gönderme nasıl işler?
Serinin önceki yazılarında madencilerin işlevini ve yeni Bitcoin arzının nasıl oluştuğunu ele almıştık. Serinin bu son yazısında Bitcoin'in değerinin nereden geldiği, nasıl alınıp satıldığı, kimin icadı olduğu ve hakkındaki komplo teorilerinin geçerli olup olmadığı gibi soruları cevaplıyoruz.
İlk olarak bir ödeme örneği üzerinden mekanizmaya bakalım. Ali, Ahmet'e bir Bitcoin göndermek istediğinde bu istek önce mempool denilen bir havuza düşüyor. Bankacılıkta havale ya da EFT neredeyse bir saniyede gerçekleşir, çünkü merkezde bir banka sunucusu vardır. Bitcoin'de ise merkez yoktur; herkes kendi defterini tutar. Dünyanın her yerinden saniyede binlerce ödeme isteği bu havuzda birikir.
Kullanıcı işlemine isterse sıfır, isterse daha yüksek bir bahşiş (işlem ücreti) ekleyebilir. Madenciler yeni defter yaprağını, yani bloğu oluştururken havuzdaki işlemleri en yüksek bahşişten başlayarak sıralar; bir bloğa aşağı yukarı 1000 kayıt sığmaktadır. Ardından tüm madenciler hash problemini çözmek için yarışır; çözümü bulan bloğu zincire ekler. Bu noktada işlem "resmileşir": yaklaşık 10 dakikada bir blok eklendiği için işlem ne zaman alındığına göre bir dakika ya da yarım saat sonra onaylanabilir. Artık herkesin defterinde o Bitcoin Ahmet'e geçmiş görünür ve Ahmet parasını cüzdanında görür.
Herhangi bir şey para olabilir
Bitcoin'le bir şey satın almanın mantığı, paranın doğasıyla ilgilidir. Arabasını eve takas eden biri evi para niyetine kullanmış olur. Karşı taraf kabul ettiği sürece bir ülkenin petrolü karşılığında ceviz yaprağı bile verilebilir. Bitcoin de "bunu para olarak kullanın" iddiasıyla ortaya çıkmış bir araçtır.
Bitcoin'in iddiası, merkezi olmadığı için kimsenin müdahale edememesidir. Merkezi sistemlerde paraya el konulabildiğinin örnekleri çok:
- 2013'te Güney Kıbrıs'taki bankacılık krizinde mevduatlara el konulması; 100.000 eurosu olan birinin hesabının bankayı kurtarma (bailout) gerekçesiyle 50.000 euroya düşmesi
- Kanada'da kamyon şoförlerinin banka hesaplarının dondurulması
- Rusya'nın milyarlarca dolarlık varlıklarının dondurulması; Venezuela ve İran'ın benzer uygulamalarla karşılaşması
Bitcoin'de ise binlerce, milyonlarca düğüm işlemleri yürüttüğü için Ali'nin Ahmet'e para göndermesini engelleyecek bir güç yoktur; kimse defteri değiştiremez. Bu nedenle Bitcoin "dünyanın en özgür sistemi"dir.
Satoshi Nakamoto ve ilk yıllar
Bitcoin'in kurucusu Satoshi Nakamoto sistemi Genesis bloğu denilen ilk blokla başlatmıştır. Başlangıçta tek düğüm ve tek madenci kendisidir. Ardından forumlarda ve e-posta listelerinde, özellikle Cypherpunk'lara sistemi duyurarak insanları madenci olmaya davet etmiştir.
Satoshi'nin cüzdanında aşağı yukarı 1 milyon Bitcoin bulunduğu doğrudur; ancak bunun sebebi basittir. O dönemde her blok için 50 Bitcoin ödül verilmekteydi ve ilk yıllarda sistemde yalnızca birkaç madenci vardı; en büyük madenci olan Satoshi bu ödüllerle 1 milyon Bitcoin biriktirmiştir. Bu Bitcoin'leri şu an kullanmıyor; kullansa bile sistem açısından bir şey değişmez. Ayrıca kod binlerce düğümde dağıtık çalıştığı için Satoshi'nin kodu gizlice değiştirmesi de mümkün değildir.
2008'de ortaya çıkan Bitcoin için 2010 civarında Bitcoin Market adlı bir forum kuruldu. Kriptografi meraklıları burada Bitcoin'leri kişiden kişiye, harcanan elektrik maliyeti karşılığında satıyordu. Hatta 1000 Bitcoin karşılığında karışık pizza alınması gibi tamamen hobi ve eğlence amaçlı alışverişler yaşandı. Bu dönemde bugünkü anlamda borsalar yoktu. 2013 Kıbrıs krizi, insanlara paralarının bankalarda güvende olmadığını göstererek dağıtık sistemlere ilgiyi artırdı ve Bitcoin yavaş yavaş bir değer saklama aracı olarak görülmeye başlandı.
Borsalar ve Bitcoin'in ruhuna aykırılık
Forumlarda yazışarak alım satım yapmak yerine borsalar kuruldu. Borsada bir tarafta farklı fiyatlarla satış teklifi veren satıcılar (1000, 1050, 1100 dolar gibi), diğer tarafta alış teklifi veren alıcılar (990, 995 dolar gibi) bulunur. Teklifler eşleştikçe işlem gerçekleşir ve borsa aracılık için komisyon alır. Borsa aslında yalnızca bir aracıdır.
Sorun cüzdan tarafındadır. Bitcoin'de herkesin özel anahtarıyla korunan kendi cüzdanı (soğuk cüzdan) vardır ve bu anahtar olmadan kimse o cüzdandan transfer yapamaz. Borsa ise güvenliği sağlamak gerekçesiyle satıcıdan Bitcoin'lerini önce borsa cüzdanına aktarmasını ister, alıcılara da bu cüzdan içinde alt hesaplar açar. Böylece borsa bir banka gibi davranır ve sistem fiilen merkezileşir. İnsanların yüzde 80-90'ı Bitcoin'lerini borsa cüzdanında tutuyor ve bu çok yanlış; borsa batarsa ya da sitesini kapatıp kaçarsa kimse hak iddia edemez. Bu, Binance için bile geçerlidir.
Bugün Bitcoin araba ya da market alışverişinde para olarak kullanılmaya tam oturmadığı için petrol veya buğday gibi bir emtia muamelesi görüyor. Bu, Bitcoin'in çıkış amacından bir sapmadır.
Bitcoin Vakfı ve Bitcoin Cash çatallanması
2012 civarında kurulan Bitcoin Vakfı (Bitcoin Foundation), kodu değiştiren ve kuralları belirleyen bir elit grup değildir. Kod değişiklikleri BIP (Bitcoin Improvement Proposal) adı verilen önerilerle yapılır ve bunlar genellikle blok yapısıyla ilgili küçük teknik detaylardır. Bir değişikliğin geçmesi için madencilerin ve düğümlerin büyük çoğunluğunun (yüzde 80-90) onaylaması ve herkesin yazılım güncellemesini kendi isteğiyle yüklemesi gerekir. Bitcoin otomatik güncelleme alan bir sistem olmadığı için "dünyayı ele geçirmeye yönelik" bir güncelleme mümkün değildir.
2017'deki tartışma bunun örneğidir. Bir grup, işlemler hızlansın diye blok boyutunun 1000 kayıttan 10.000 kayda çıkarılmasını savundu; çoğunluk ise ana mekanizmaya dokunmak istemedi. Azınlık mevcut zinciri alıp yeni kodla devam etti ve Bitcoin Cash ortaya çıktı; Bitcoin ise eski zincirde BTC olarak devam etti. Buna fork, yani çatallanma denir. O sırada bir Bitcoin'imiz vardı; yeni zincir eski kayıtları devraldığı için bir de Bitcoin Cash sahibi olduk ve böylece kayıp değil kazanç elde ettik.
Son bir cihaz kalana kadar senin varlığına hiçbir şey olmaz.
Cypherpunk hareketi ve komplo teorileri
Bitcoin'in "küreselcilerin" ya da "Yahudilerin oyunu" olduğu iddiaları gerçeği yansıtmıyor: Bitcoin'i ortaya çıkaranlar Cypherpunk hareketidir. 1993'te Eric Hughes, internetin mahremiyete ve özgürlüğe giderek müdahale edeceğini öngörerek açık bir toplum için dijital mahremiyetin şart olduğunu savunan bir manifesto yayımladı. Cypherpunk'lar devletlerin ve büyük şirketlerin her hareketimizi, harcamamızı ve iletişimimizi izleyeceği bir geleceğe karşı kriptografi, açık-gizli anahtar ve hash mekanizmaları gibi araçlar geliştirdi. Satoshi Nakamoto'nun da büyük olasılıkla bu topluluğun üyesi olduğu düşünülüyor; Bitcoin'i ilk olarak onların e-posta listesine duyurdu ve ilk kullanıcılar da onlar oldu.
Bu insanlar küresel finans elitlerinin değil, onlara karşı duran cephenin temsilcileridir ve bu cephe Müslümanların da bulunduğu taraftır. Sonuç olarak Bitcoin müdahale edilemez, özgür, İslam'a uygun ve dolar hegemonyasından kurtulmak için mükemmel bir alternatiftir. Blockchain altyapısıyla yeni paralar da üretilebilir, ancak hâlihazırda yaygın kullanılan Bitcoin'e geçmek daha anlamlıdır. Borsalar ise sonradan çıktı ve Bitcoin ruhuna aykırıdır; Bitcoin günlük hayatta para olarak kullanılmaya başladığında borsaya ihtiyaç kalmayacaktır.
00:00Selamünaleyküm. Rabbi yessir ve laassir.
00:03Rabbi temin bilir. Allah'ım zorlaştırma, kolaylaştır. İşlerimi hayırla sonuçlandır. Bir önceki videoda madencilerin ne iş yaptığını, nasıl para kazandığını, Bitcoin'in nasıl yeni arz
00:16olduğundan bahsetmiştik. Bu videoda artık biraz daha son video olacak.
00:21Blockchain ve Bitcoin'ile alakalı. İşte o tamam da bu Bitcoin'in değeri nereden geliyor? İşte bir Bitcoin nasıl 0.000 dolar? Bu ne demek? işte nasıl alınıp satılıyor bu? Bu bir değer mi ifade ediyor? İşte ben şimdi birine para
00:35göndereceğim zaman nasıl oluyor? Eee gibi soruların eee cevaplarını vermeye çalışacağız. Ve ilk Bitcoin nereden çıktı? Kimlerin icadıydı? Nasıl bir felsefede ortaya çıktı? Bu
00:48küreselcilerin bir icadı mı acaba gibi teoriler de var biliyorsunuz. E bunu irdelemeye çalışacağız ve işte Bitcoin'in vakfı var. Bu Bitcoin'in kodu değiştirilebilir mi? Herkesin eline geçtiği anda bir anda Bitcoin'in
01:03sahipleri ortaya çıkıp eee tüm dünyayı ele geçirebilir mi filan gibi kompo teorileri de var. Bunların olup olamayacağından da bu videoda bahsedeceğiz. Dilerseniz ilk şundan başlayalım. Şimdi ben bir vatandaşım.
01:17Eee para göndermek istiyorum. Elimde Bitcoin'im var. Ödeme yapmak istiyorum.
01:21Bir bir şey satın aldım ve ödeme yapmak istiyorum. Burada ne oluyor? Yani tam olarak nasıl bir mekanizma işliyor?
01:27Ondan bahsedelim isterseniz.
01:32Bitcoin mekanizması diyelim. Şimdi mekanizma şöyle oluyor. Eee, ben şuradan alalım.
01:47Ben Ali olarak para göndermek istiyorum arkadaşıma.
01:53Bu öncelikle şöyle bir yazılıyor.
02:01Ali'den kime? Ahmet'e ne kadar işte bir Bitcoin göndereceğim?
02:07Tarihim. Bitcoin'de manpool denilen bir şey var. Bunun ismi manpol. Yani tüm Bitcoin istekleri e buraya böyle geliyor. Çünkü saniyede bir sürü kişi işlem yapmak istiyor değil mi? Ben birine para göndermek istiyorum. O
02:22sırada başka birbirine ödeme yapıyor.
02:23Birisi bir şeş satıyor. Herkes birbirinden sürekli dünyada bir şeyler satın alıyor. Saniyede binlerce kez bir şeyler satın alınıyor, değil mi? Tüm bu satın alma istekleri biliyorsunuz Bitcoin'de hemen merkezi bir yer olmadığı için bankada nasıl oluyor? Ben
02:35havaleyi, EFT'yi giriyorum mobil uygulamadan işte 1.000 L gönder diyorum.
02:39Bir saniye içerisinde neredeyse param gidiyor. Hemen diğer adıma bildirim geliyor. Paranız gelmiştir. Bu nasıl oluyor? Çünkü merkezi bir yer var. Yani merkezde bir banka sunucusu var. O yüzden çok hızlı gerçekleşebiliyor. Ama
02:50bizim burada merkez olmadığını söylemiştik. Merkez yok. Herkes ayrı kendi defterlerinde tutuyor demiştik. Zaten ilk iki ders ondan bahsetmiştik. Merkezsiz bir şekilde bu sistemi nasıl işletebiliriz ve güvenilir bir şekilde herkes ben şuna para
03:03gönderdim bundan para bana gelmedi falan diye defterine saçma sapan şeyler yazar.
03:07Manipüle etmeye çalışır demiştik. Üstte onların nasıl çözüldüğünü anlatmıştık zaten. Şimdi eee bu para gönderme istekleri geliyor. Yani bir nevi EFT havale yapıyor. İşte Ali Ahmet başka birisi geliyor işte Ahmet Mehmet'e para
03:20göndermeye çalışıyor. O sırada işte Ayşe Fatma'ya göndermeye çalışıyor falan filan.
03:27Bunun gibi bir sürü istekler ilk önce manpol denilen bir havuzda birikiyor.
03:32Yani bu insanlar kardeşim bu kayıtları dağıtık sistemi, Bitcoin'in bu dağıtık sistemine girmek istiyorlar diye burada birikiyor. Sonra bizim neyimiz var dedik. Madencilerimiz var. Yani defter
03:44tutan madencilerimiz var.
03:47Yukarıdaki örneklerde de anlattığımız gibi bunların her biri bir noci.
03:52Madencilerin işine burada bir sürü milyonlarca binlerce madenci var Bitcoin'de biliyorsunuz. Bunların işini bakıyorlar. Bu manpool'da birikiyor istekler. Bir de buraya ne veriyorum?
04:02Bahşiş.
04:03Bahşişi sıfır da girebilirim. Herkesin gönlünden ne koparsa diye anlatmıştık bir önceki derste. Bahşiş olayının mekanizmasının nasıl işlediğini anlatmıştık. Eee eğer siz hızlı alınmasını istiyorsanız işleminizin bahşiş veriyorsunuz. O da ne demek?
04:18Şimdi ben burada eee şeyim madencilerim.
04:23Şurada da blockchain'im var.
04:25Blockchain'in böyle bir şey olduğunu söylemiştik. Bunu da kopyalayalım.
04:30Aşağı getirelim.
04:33Şimdi ne oldu?
04:36Burada blockchain'im var, değil mi? Daha henüz işlemler blockchain'e işlemedi.
04:40Yani resmileşmedi. Ben para gönderme isteğini, EFT isteğini attım ama resmileşmesi için madencilerin bunu işlemesi gerekiyor. İşte yukarıdaki şu problemi çözmeleri gerekiyor. Hash probleminin 4 harfin 0 olması problemini
04:50çözmeleri gerekiyor. Şimdi bakıyorum burada bir sürü bir anda 10.000 tane işte havuzda işlem var. Bunların ben bir bloğa kaç tane sığıyor? Bir bloğa işte şu anda Bitcoin'de e aşağı yukarı işte 1000 tane kayıt sığıyor. Ben buradan
05:031000 taneyi seçmem lazım madenci olarak.
05:06Nasıl seçeceğim? En yüksek bağş verenleri sıralayacağım. Değil mi? İlk başta onları işlemeye başlayacağım. Yani ilk yeni ekleyeceğim bloğa şimdi yeni bir blok. Madencilerin her biri kendine şimdi sıfırdan yeni bloğu oluşturuyorlar. Defter yaprağını. Acaba
05:19şuradan hangilerini ilk bloğa alsak diyorlar. En yüksek bağşişe göre sıralayıp değil mi? Adam kendisini çünk mantıklı olan o. En yüksek bağşe göre buradan sıralıyorlar. Defter yaprağına bu en yüksek bağşe göre ekliyorlar. Daha
05:31sonra problem çözecekler. Ne problemini çözecekler? İşte ilk dört harfi sıfırla başlayacak şekilde herkes yarışıyor. Tüm bu madenciler yarışıyor. Birbirlerine haber veriyorlar. Defter yaprağı bu şeklinde. Yarışmaya başlıyorlar. bulan
05:41kişi zincire ekliyor. İlk 4 harfini sıfır bulan hasi, 4 harfini sıfır bulan kişiyi ekliyor. Ve sizin artık buradaki işleminiz resmileşiyor. Yani senin Alenin Ahmet'e gönderdiği bir Bitcoin resmileşiyor. Atıyorum 5 dakika sonra,
05:5510 dakika sonra, 20 dakika sonra, yarım saat sonra artık sen ne zaman alındıysan 10 dakikada bir blok ekleniyor defter yaprağına. Yani sen ne zaman geldiğine göre bu süre değişebilir. 1 dakika sonra da eklenmiş olabilir. 10 dakika sonra da
06:07eklenmiş olabilir. Bu şekilde benim para gönderimim resmileşiyor. Karşıdaki Ahmet de parasını cüzdanında artık görebiliyor. Çünkü herkesin defterinde artık o para, o bir Bitcoin Ahmet'e geçmiş olarak gözüküyor. Tüm tüm defterler blok zincir senkron bir
06:22şekilde çalışmış oluyor. Herkesin defteri artık eşit olmuş oluyor. Böylece bu para gönderme mekanizması bu şekilde çalışıyor. karşıya göre de dediğim gibi sıralanıyor. Peki ama yani bu Bitcoinde ben nasıl bir şey alıyorum? Yani bu
06:36mesela para para biz bakıyoruz her şeyin fiyatı var işte TL cinsinden, dolar cinsinden altın olsa yine bir şey ama bu Bitcoin cinsinden nasıl oluyor? Ya bu herhangi bir şey olabilir. Şimdi ben yani bir bu ekonomideki şey eee sizin
06:49ticaretinizle alakalı bir şey. Yani ben burada atıyorum elma satıyorum. Elmanın karşılığında ben size ne verebilirim? Y bazen takas veriyorlar ya mesela ya da şöyle diyelim. Araba satıyorum. Arabaya
07:01ne diyor mesela? Diyor ki, "E işte 1 + 0 evle takas olur mu kardeşim?" diyor.
07:07Yani siz parayla mı ödeme yaptınız?
07:09Hayır. Altın vesaire mi ödeme yaptınız?
07:11Hayır. Adam size araba veriyor. Siz ona ev veriyorsunuz. Takas ediyorsunuz. Yani evi para niyetine kullandınız. Herhangi bir şeyi para niyetine kullanabilirsiniz. Ceviz yaprağını da para niyetine kullanabilirsiniz. Yeter
07:21ki karşı taraf kabul etsin. Değil mi?
07:23Karşı taraf kardeşim benim bir malım var. satacağım bunu diyor. Bu bir market olarak da düşünebilirsiniz veya bir insanın bir eşyası olarak da düşünebilirsiniz. Piyasadaki herhangi bir şey olarak da düşünebilirsiniz. Bir
07:31ülkenin petrolü olarak da düşünülebilir.
07:34Ne istiyorsun? Yani bu petrolü satmak için sana ne vereyim? Ceviz yaprağı vereyim mi? Olur mu? Olur diyorsa ceviz yaprağı verirsiniz. Bu kadar basit. Yani Bitcoin'de böyle bir şey. Bir para olarak çıkmış insanlar arasında para
07:43olarak bu kullanılsın kardeşim. Bak güvenli merkezi yok. Müdahale edemez. Ne dedik? Bankalar sizin paranızı bir günde el koyabiliyor. 2013 Kıbrıs eee Rum kesiminde bankacılık krizi oldu.
07:53İnsanların paralarına el konuldu. İşte anlattık videolarda önceki videolarda diğer Bitcoin videosunda izlersiniz.
07:58Kanada'daki kamcu şoförlerinin bankasına el konuldu. Ondan bankadaki paralarına el konulduğu. Rusya'nın milyarlarca dolarına eee el konuldu, donduruldu. O işte Venezuela aynı şekilde, İran'la aynı şekilde yani merkezi bir yerde
08:10olduğu zaman paranız dondurulabiliyor.
08:12Elden çıkması engellenebiliyor. Bu Bitcoin'de merkeziyetsiz olduğu için hiç kimse bu sistemin sahibi olmadığı için bir sürü binlerce milyonlarca no bu işlemleri gerçekleştirdiği için Ali'den Ahmet'e bir Bitcoin gönderimini
08:24engelleyecek hiçbir güç yok. Hiçbir güç yok. Yani şuradaki 35 tane ya da sistemin %10'u 20'si kadar dağıtık not ki bunlar dünyanın her yerinde farklı yerlerde bunu neden yapsınlar?
08:34Yapmazlar. Sonuçta elektrik yakırlar.
08:35Ama diyelim ki yaptılar. Yine engelleyemiyorlar Ali'nin Ahmet'e para göndermesini. O yüzden sizin paranız her zaman güvende ve cüzdanını açtığınızda sıfır görmüyorsunuz. Mesela Kıbrıs Rum Kezinde cüzdanını açtıklarında, mobil
08:46uygulamalarını açtıklarında baktılar ki, "Aa 100.000 eurom düşmüş .000 euroya" dediler. Nerede benim 50.000 eurom? İşte bankanın, bankanın batmaması için .
08:5350.000 euronuzu bailout yaptık falan.
08:56Yani bu böyle eee bir risk söz konusu.
09:00Ama Bitcoin'de bu risklerin hiçbiri olmuyor. Neden? Dedik ki. Çünkü dağıtık sistem herkeste, herkesin defteri var. E kimse defteri değiştiremez ve kimse benim birine para göndermemi engelleyemez. O yüzden dünyanın en özgür
09:13sistemi. E Bitcoin diyor ki kardeşim para olarak ceviz yaprağı kullanacağına, euro kullanacağına, altın kullanacağına, dolar kullanacağına bunlar hep merkezi şeyler. Eee merkezi yerler. Bitcoin kullan. Bak sana mis gibi dijital sistem
09:24oluşturdum. Harika, güvenilir, özgür.
09:27Para olarak bunu kullan diyor. Sonuçta dünyada herhangi bir şeyi para olarak kullanabilirsiniz. Sen de para olarak Bitcoin'i kullan diye adam çıkarmış.
09:34Birazdan felsefesine geleceğiz. Yani bu adamlar kim, niye böyle bir şey yapıyorlar falan gibi. Bunu düşüneceğiz.
09:39Ama Bitcoin nasıl para olarak kullanılır? İşte böyle. Yani herhangi bir şeyi zaten siz dünyada para olarak kullanabilirsiniz.
09:46E peki Bitcoin ilk çıktığında nasıl oldu? Şimdi ilk çıktığında bu Satincomoto bunun kurucusu zaten Genesis block diye bir şey yani bir tane blok ilk blok çıkacak ya daha ilk sistemi bismillah açıyorum. İlk başta kimse bilmiyor sadece ben biliyorum. Bir tane
10:00note var. Bir tane sadece ben varım düğüm olarak. Yani madenci olarak sadece ben varım. İşte ilk ilki Genesis blok deniliyor. Yani ilk bloğu başlatıyor.
10:08Bismillah kendine işte bir tane bir şeyler yazıyor. Buradan birine bir cüzdan oluşturuyor. Cüzdanı şey yapıyor ilk şuradaki ilk blok zincirinin ilk şey sayfasını oluşturuyor. Başlıyor yani adam bismillah diyor. Daha sonra işte
10:20bununla alakalı bununla ilgilenebilecek kişilere mail atıyor. Bunun işte forumlarda yazıyor. Bakın böyle şeyler var. Gelin işte madenci olun. böyle bir sistem kuruyorum vesaire gibi. Dünyada da bu ciberpk denilen bir eee adamlar
10:32var. Bu siber punklara eee mesaj atıyor.
10:35Dünyada böyle her şeyin özgür olmasını isteyen filan bahsedeceğiz birazdan. Eee bunlara mail atıyor. Bunların ilgisini çekiyor. Bunlar da madenci oluyorlar.
10:42İşte şimdi mesela Satashi Nakamoto denilen Bitcoin'in ilk bu sistemi kuran kişi yani kuran kişi olsa da sistem üzerinde adam müdahil değil. Çünkü bu sistem kodu dağınık çalışıyor. Binlerce,
10:53milyonlarca madencide ve node dediğimiz düğümlerde çalışıyor bu kod. Yani satışomako bu kodu işte bir yerden gizlice değiştirebilir ya da 20 yıl sonra gizlice değiştirebilir. Öyle bir şey yok. Bu kod değişemez yani artık.
11:06Çünkü herkesin cihazında eee dağıtık bir şekilde çalışıyor. Merkeziyetsiz bir şekilde çalışıyor. E Satş Nakamoto'nun cüzdanında 1 milyon Bitcoin var. Doğru.
11:17eee 1 milyon aşağı yukarı 1 milyon BTC'si var bu adamın. E 1 milyon Bitcoin nasıl bu adam cüzdanında oluyor? E çünkü adam ilk başta sistemi kullandı. Ne dedik?
11:27Sistem 10 dakikada bir eee şey yapıyor.
11:30Yeni blok defter yaprağını sisteme yazıyor. Yani blok zinciri yazıyor ve ödül veriyor demiştik değil mi?
11:35Madencilere ödül veriyor bunun karşılığında. İlk başlarda da ödül yüksekti. Şimdi gittikçe düşüyor. 50 Bitcoin ödül veriyordu her yaprak yazımı başına. E Satoji de kendisi zaten bizzat madenci olduğu için sistemin devam etmesi için kendisi de bir madenci
11:49düğümü olarak girdi sisteme. E sistem ilk başlarda ilk bir yıl belki 5 10 tane madenci vardı. Çok kimse kullanmadı.
11:54Giderek yaygınlaştı. İşte o dönem 50 Bitcoin 50 Bitcoin 10 dakikada bir kazan kazan yani en büyük madenci kendisi olduğu için kendisi madencilikten kazana kazana 1 milyon Bitcoin aldı. Yani olay bu. Eee bundan ibaret. Ama şu an bunu kullanmıyor
12:08mesela. Eee, ya kullansa da bir şey değişmez. Sistem için, eee, önemli bir metrik değil bu çünkü. Sonra nasıl oldu?
12:15Sonrasında işte 2008'de çıktı bu. 2010 civarlarında 2010 civarlarında Bitcoin Market diye bir şey çıktı. Yani Bitcoin
12:28marketler ne kişiden kişiye ya işte insanlar bunu denemek istediler.
12:34Şimdi bu sisteme giren işte atıyorum 1000 kişi dünyada bunu duydu bir şekilde forumlardan, maillerden, internetten böyle bunun heveslileri, meraklıları, bu işle uğraşan kriptografi uzmanları filan bunu duydular. Bir şekilde bu işe
12:45girdiler. Aa ne güzel ya biz de bu tarz sistemleri severiz falan diye. Madenci oldular. Kendi aralarında hobisel takılıyorlar yani adamlar. Birbirlerine Bitcoin gönderiyorlar falan filan.
12:53Sistemi deniyorlar, test ediyorlar. E, Bitcoin Market diye bir forum kuruldu.
12:57Burada da kişiden kişiye kardeşim benim bir tane Bitcoin'im var. İstersen sana bunu verebilirim, satabilirim. Eee, gibisinden. Peki kaça satıyorlardı? İşte elektrik fiyatına.
13:07Yani bir herhangi bir şey yok. Çünkü bu Bitcoin kazanmak için şurada madencilik yapıp eee, elektrik harcayacak ya. Bir elektrik harcıyor demiştik madencilik yapabilmesi için. Çünk şu problemi çözüyor. İlk 4 + 0'la başlam problemini
13:18çözüyor. CPU gücü harcıyor. Proof of work'e dayanıyor demiştik. Bunları bir önceki derste anlatmıştık. E yaktığım elektrik kadar bana paramı verirsen ben sana Bitcoinlerimi senin cüzdanına atıvereyim. Ben artık bu hobiden
13:27sıkıldım falan diye. Yani böyle insanın kendi aralarında böyle bir alışveriş tadında. Hatta ileri daha ileri gittiler. Bunlar bu işin meraklıları olduğu için işte mesela eee birisi dedi ki e pizza dükkanı varmış bir tanesinin
13:39işte kardeşim bana işte bir bana işte 1000 tane Bitcoin atarsan sana bir tane işte karışık pizza falan böyle olaylar da yaşandı. Karışık pizza bunu Bitcoin market yayınlıyor mesela. 1000 Bitcoin atana karışık pizza. Ya zevkine,
13:51hobisine yani adama birkaç kizdayı öyle sırf böyle eğlencesine yapıyorlar. Yani bunu orada yoksa bir para olarak kullanmak için de değil. Bunun heveslileri, meraklıları. Daha sonra ne oldu? Eee 2000 y burada herhangi bir
14:03borsa vesaire bizim bugünkü anlamda Binance'tir, Pariur işte BDC yani bu tarz borsalar falan yok. Böyle forumlarda insanlar birbirlerinden alıyorlar, satıyorlar. E hobisel amaçları 2013'te işte dediğim gibi Kıbrıs bankacılık krizi oldu.
14:18İnsanlar baktı ki ulan bizim paramız güvende değil. Bizim paramızı bu bankalar e yiyorlar. E 100.000 eurosu olan adamın parası 50.000 euroya düştü.
14:26Ondan sonra dediler ki Allah bizim biz bu dağıtık sistemler önemli bir şey.
14:30Yavaş yavaş şey çıktı. Merkezi borsalar ve insanlar artık birbirlerinden kolay bir şekilde Bitcoin alıp satabilecekleri yani bunu bir değer depolama aracı olarak bu yavaş yavaş ayırmaya başladı.
14:41Bu nasıl oluyor? Şöyle oluyor. Biz dedik ki kardeşim Bitcoin markette böyle tek yazışarak böyle forum morum uğraşacağımıza bunun bir borsası olsun değil mi? Borsada ne olur? Borsada şu tarafta satıcılar olur, değil mi? Kardeşim benim
14:58işte bir Bitcoin'im var. Eee, fiyatı da ben 1000 dolara satıyorum. Diğer satıcı gelir, "Benim de Bitcoin'im var." İşte fiyatını 1050'den satarım. Bir tanesi gelir, "Benim de Bitcoin'im var. E fiyatını 1100'den satarım." Değil mi?
15:13Burada satıcılar var borsada. Borsa sadece aracıdır aslında. Sağ tarafta kimler var? alıcılar var.
15:21Bu da diyor ki ben bir Bitcoin'e 990 dolar öderim. İşte eee 50 dolar öderim.
15:26995 dolar öderim. Bunlar eşleşiyor bu borsada. Çünkü birçok kişi artık Bitcoin'e heves etmeye başladığı için tüm dünyada üniversitelerde bu bir böyle maillerde vesaire yaygınlaştığı için Türkiye'ye bile gelmişti 2003'te ben
15:37duymuştum mesela arkadaşımla. Eee o zamanlardan itibaren araştırmaya başladık zaten. Eee Bitcoin duyuldu tüm dünyaya yayıldı. Bu insanlar da e bu güvenli para hiçbir şekilde kırılamayacak bir para. Ben buraya bir değerimi hapsedersem, e borsası morsası
15:51da kurulmaya başladı. Bunun istediğim zaman işte dolara da geçebiliyorum. Eee çevirebiliyorum yani convertible. E güzel abi dediler ve çok fazla satıcı ve alıcı yani bu borsalarda artık günümüzde şuralar milyonlarca satıcı ve alıcı
16:03oluyor. O zamanlarda yüzlerce alıcı satıcı borsada birbirlerini alıp satıyorlardı. İşte fiyatını belirliyorsun. Bu fiyatlar eşleştikçe satıcı satıyor, alıcı alıyor. Borsa buradan işte bir komisyon alıyor. Ben size aracılık yaptım falan diye. E şimdi
16:15bu borsanın bir de ikinci bir eee şeyi daha var.
16:20Normalde herkesin Bitcoin'de herkesin bir cüzdanı vardır değil mi? Soğuk cüzdan denilen olay.
16:28Bitcoin'de herkesin cüzdanı vardır. Sizde bu cüzdanın özel anahtarı vardır. Siz olmadan bu cüzdanın içerisine hiç kimse giremez. Bu cüzdandan hiç kimse başka birine para transferi yapamaz. Herkesin
16:40eee özel anahtarlı kendi cüzdanı vardır.
16:43Cüzdan adresi vardır ve cüzdan eee anahtarı vardır. Normalde siz ne yapıyorsunuz borsada bunları satabilmek için? Aslında şimdi burada benim cüzdanım var. Burada da benim cüzdanlarım var. E bir de borsanın
16:55cüzdanı var değil mi?
16:58Borsa cüzdanı. E şimdi ben satıcı olarak alıcıya eee güvenli bir şekilde gönderebilmem için borsa diyor ki kardeşim sen önce bana e bu Bitcoinlerini benim borsama getir. Çünkü belki parayı alacaksın adama göndermeyeceksin. Ben bunu bilemem. Bu
17:12riski alamam. O yüzden ne yapıyor satıcı? Borsa cüzdanına atıyor parayı.
17:17Borsa cüzdanına atıyor. E alıcılar alıcıya da diyor ki borsa cüzdanı sana ben eee hesap açacağım kendine. Yani banka gibi takılıyor borsa. bir nevi bile merkezileşmiş oluyor. Yani aslında Bitcoin'in istemediği bir şey bu. Diyor
17:30ki sen sana ben yine borsa cüzdanında sana ek hesap alt hesap açacağım. Sen burada görebileceksin borsa hesabında Bitcoinlerini görebileceksin. Aslında bu adamın soğuk cüzdanına değil. Ha istediği zaman çekebilir soğuk cüzdanına
17:41ama çok alsat yapıyorsa veya işte ben soğuk cüzdanımın şifresini kaybederim bilmem ne merkezde dursun filan gibi çok oluyor ya insanların %8090'ı borsanın cüzdanında tutuyor aslında Bitcoinlerini ve bu çok yanlış. Normalde hemen kendi
17:53kimsenin elleyemeyeceği, özel anahtarının olduğu kendi cüzdanına çekmesi lazım. Çok basit. İşte borsa cüzdanından buraya paramı transfer et diyorsun. Bir transfer yapıyorsun. Yani bu bu kadar basit aslında. Normal EFT yapmak gibi kendi cüzdanını alabilirsin
18:04ve artık kimse dünyadaki ona dokunamaz normalde. Ama günümüzdeki borsalar böyle işlemiyor. Merkez iyileşmiş durumda sanki. Artık bir bankadan farkı yok.
18:13Bunun herhangi bir bankadan farkı var mı? Bak satıcılar borsada tutuyor Bitcoin'i. Alıcılar borsada tutuyor.
18:18Niye? İşte hızlı işlem yapıyoruz işte hızlı alıyoruz satıyoruz. Yani bu bir aslında MTI'ya dönüştü. Sanki bir petrol mü bu, buğday mı ya da başka bir MTA gibi alınıp satılmaya başladı. Normalde Bitcoin'in çıkış amacı neydi? Kardeşim
18:29bunu para olarak kullanın siz. İşte araba alırken kullanın, pizza alırken kullanın, markette kullanın, şurada burada kullanın. Bak kimse sizin hesabınıza karışamayacağı, çok güvenli, hiçbir şekilde hesabınızın dondurulamayacağı, eee, müthiş kimsenin
18:41etki edemeyeceği bir parasal sistem kurdum ben size diye çıktı. Ama bu böyle şu an günümüzde işte araba almak için, marketten ıvır zıvır alabilmek için daha henüz kullanılmaya tam oturmadığı için günümüzde borsa düzeni oturdu. Bu sanki
18:54böyle fiktif MT gibi. Borsada alınıyor, satılıyor. Herkes borsa cüzdanında tutuyor. Borsa mesela şey oldu. E şey skandalları oldu. Borsa batarsa ya da borsa bir gün internet sitesini kapatıp ben kaçtım dese kim ne yapabilir? Hiç
19:05kimse bir şey yapamaz. Çünkü bu borsa cüzdanlarında Bitcoin'de hiç kimse hiç kimsenin parasını alamayacağı için herkesin cüzdanı kendisine özel has olduğu için ve asla dünyadaki hiçbir güç senin cüzdanından parayı geri alamayacağı için senin rızanın dışında
19:18borsa böyle kandırıp giden borsalar oldu mesela. E yapar bugün Binance bile yapar. Binance kapatsa yarın web sitesinde erişim olmasa hiç kimse bir hak bir şey iddia edemez ki. O Bitcoin'lerini hiç kimse alamaz bile zaten. O yüzden bu borsa Bitcoin'in
19:31çıkış felsefesine normalde aykırı bir şey. Şimdi Bitcoin vakfı diye bir şey var.
19:39Bitcoin Vakfı yani Bitcoin Foundation. İşte bu Bitcoin Foundation 2012'de civarında eee kuruluyor ama bu vakıf böyle Bitcoin'in üzerinde tam tahakküm sahibi işte kodunu değiştiren tüm kurallarını belirleyen
19:53bir grup elit falan ya Bitcoin böyle bir sistem olmadığını anlat. kimsenin müdahale edemeyeceğini, dünyada binlerce, milyonlarca nodun, madencinin, düğümcünün üzerinde çalışan kod olduğunu, bu Bitcoin Vakfı ne yapıyor ya? İşte bunu yayıyor ya da bazen kodda
20:07bazı değişiklikler yapmak için eee bunu çevreler tarafından konuşturuyor.
20:11Herhangi bir yöneticisi veya sahibi değil. İşte Bitcoin'de kod değişiklik önerileri var. Bip diye geçiyor. Bitcoin improvement e proposal diye geçer bunlar.
20:21Bitron proposal. Ya işte böyle küçük değişiklikler ya işte şu bloğa tarihi yazarken gün ay yıl diye mi yazalım? Yıl ay gün diye mi yazalım? İşte kaç işte şurada nasıl bir şeyler bağlayalım? Yani
20:35sistemin genel ana eee omurgasına değil de böyle küçük detaylara işte bloğun içinde şu bu blok normalde daha karışık bir yapı. İşte şurasında şu olsun mu?
20:45Blok böyle mi çalışsın? Böyle mi çalışsın gibi yapılar. Yoksa böyle Bitcoin'i alıp evirip tamamını işte benim cüzdandan şuraya tüm paralar aksın işte sistemi tamamen donduralım işte şöyle olsun ya büyük değişiklikler öyle
20:57bir öyle bir şans yok küçük ufak şeyleri öneri olarak zaten sunabilir sadece tüm madenciler dünyadaki madencilerin çoğu %80'i 90'ı tüm nodlar tüm herkes bunun üzerine fikir bildiği ne varsa tamam bunu yapacağız anca o zaman herkes kendi
21:08bilgisayarından kodunu değiştirecek yeni yazılım güncellemesini update'i alacak kendi isteği bilerek yapması lazım yani bunun ondan sonra o ancak eee eee sisteme geçebilir. Dolayısıyla böyle büyük değişiklikler, devasa değişiklikler, zararına değişiklikler,
21:21işte böyle tüm dünyayı ele geçirmeye yönelik hain plan, yazılım update'leri falan böyle bir şeyler mümkün değil. Bu Bitcoin Vakfı bunun üzerinde bir yetki sahibi değil. Bunu yapamazlar. Bitcoin otomatik yazılım güncellemesi alan falan
21:32bir sistem de değil. Bu madenciler tek kendi rızalarıyla bunu yapmaları lazım.
21:36Dolayısıyla kendilerini veya Bitcoin'i zora çıkacak şeyleri zaten kimse yapmıyor. Zaten yapılmazdı. O yüzden bu yersiz bir endişe. Bitcoin vakfı var üzerinde bunlar bir tahakküm sahibi böyle bir şey yok. Yani bu bir söz konusu değil. Diyelim ki oldu. 2017'de
21:49şey oldu mesela işte bu blok boyutuna 1000 tane veri yazabiliyoruz ya. Dediler ki ya bu blok boyutunu artıralım artık işte 10.000 tane veri yazalım böylece daha hızlı Ali'den Ahmet'e para gider diye bir grup çıktı. İşte bunun
22:00lobiciliğini yaptılar, bunu yaymaya çalıştılar falan. Bir kısım buna karşı çıktı. Bunu yapalım mı, yapmayalım mı?
22:04İşte bunu yapması için madencilerin %90 falan ya da düğümlerin bunu yapması lazım ki e sistem geçebilsin. Değilse geçemeyecek. Yani madencil bunlar itiraz etti. Hayır biz ana Bitcoin ana mekanizmasına dokunmak istemiyoruz. İşte
22:151000 taneyse 1000 tane 10.000 taneye bu defter yaprağının büyüklüğünü çıkaramayız dediler. Böyle bir şey oldu 2017'de ve eee diğerleri de biz yapacağız kardeşim dediler ve Bcoin Cash diye bir yeni para çıktı. Bu ne
22:30oldu? Bu böyle şöyle bir şey oluyor.
22:32Diyorlar ki birileri biz kodu değiştireceğiz. Bu kısmı güncelleyeceğiz. Ne oluyor? Şunu kopyalayalım. Bunlar madenciler. Ya bu yine zararlı bir şey değil.
22:42Bir kaybınız yok yani burada. Şimdi şöyle şurada iki tane eleman mesela ya örnek olsun diye gösteriyorum. Yani bir azınlık aslında bunlar. Bu iki tane eleman dedi ki kardeşim hayır biz daha büyük blok boyutu istiyoruz. 1000 değil
22:5510.000 yapraklı defter bundan sonra yapacağız. E tamam siz gidin biz Bitcoin'e devam ediyoruz. Onlar gittiler. Ne yaptılar? Şimdi normalde mevcut eee zincir vardı. Şöyle diyelim.
23:08O güne kadar mevcut zincir var değil mi?
23:13O güne kadar mevcut zincirim var.
23:15Bunlarda da aynı mevcut zincir var.
23:16Zincir dediğim normal Bitcoin'in e defteri büyük defteri kebir büyük defter. Yani tüm geçmiş kayıtların hepsini yani Bitcoin'in ana şu an herkesin cüzdanında ne kadar var kim kime ne kadar gör. Ya bu defterin olduğu şey Bitcoin değişmez zinciri. Bu zinciri
23:29bunlar aldılar. Tamam biz artık yeni koddan devam ediyoruz dediler. Bunlar artık kendileri ayrı bir ekosistem oldu.
23:39Yeni zincirden devam ettiler. Bitcoin ise eski zincirden eee devam etti. Bunun ismi Bitcoin Cash oldu. Bu normal bizim bildiğimiz bugün de kullandığımız BTC olarak devam etti. E ne oldu? Bak bir tane aykırı ses çıktı. Ben işte kodu
23:51değiştireceğim işte zincir ki büyük bir değişiklik değil. Yani bu sadece defter yaprağını büyütmek istemişti. Bunlar ayrı oldu. Benim de o sırada Bitcoin'im vardı. Ne oldu? Benim cüzdanımda şurada bir Bitcoin'im vardı ya. Yeni sistemde
24:02de bir Bitcoin hashim oldu. Yani eski sistemden bir şey silinmiyor. Bu bu sistemin güzelliği bu. Zincirde bir şeyim varsa o silinmez. Çünkü orada hala madenciler çalışmaya devam ediyor.
24:13Düğümler çalışmaya devam ediyor. Son bir cihaz kalana kadar senin varlığına hiçbir şey olmaz. Dolayısıyla benim bir Bitcoin'im vardı o zamanlar. Bu yapıldığında 2017 civarlarında işte e bir Bitcoin'im vardı. Zincir ayrıldı.
24:27Bitcoin Cash diye yeni bir zincir çıktı.
24:29O yeni bir para oldu. Yani yeni tamamen bir sistem. Kendi oradaki madenciler ayrıldı. Biz bu sisteme geçiyoruz dediler. E geçsinler şu an bugün Bitcoin'de işte 1 milyon tane madenci varsa 100.000 tanesi bugün dükkan kapatabilir değil mi? Kapatıl
24:40daabiliyor. Ya bunun bir şeyi yok. O 100.000 tanesi dedi ki kardeşim biz yeni bir zincir geçeceğiz. E geç bana bir zararı yok yani bunun. Bunun bana bir yan etkisi yok. Hatta faydası var. O zincir, eski zinciri almak zorunda
24:51olduğu için ve eski zincirde de benim bir Bitcoin'im tanımlı olduğu için ben bir Bitcoin olarak yeni zincirde devam ettim. Dolayısıyla benim param arttı.
24:59Yani bu Bitcoin cash daha sonra yine borsalarda falan kullanılmaya başladı.
25:03Ben ekstra oradan para elde etmiş olmuştum. Dolayısıyla geçmişi silme diye bir şey yok işte. Yok fork deniliyor buna. Çatallanma yani farklı bir zincirden çatal lanıyorlar. Hani çatal böyle ikili oluyor ya. Siz bu zincirden
25:15devam, ana zincirden devam ederseniz diğeri farklı bir zincirden devam etmek istiyor. Bana bir zarar yok. Ana zincirdeki varlıklarım herhangi bir zarar görmüyor. Çünkü bunu da doğru anlamamız lazım. Şimdi bu Bitcoin kurucularının işte Bitcoin'e şey
25:27diyorlar. İşte bu da küreselcilerin oyunu. İşte bu Bitcoin'de işte Yahudilerin oyunu falan filan. Yani böyle şeyler söylüyor. Bu imkansız. Yani bu bir kere üzerine tahküm kurulabilecek bir sistem değil. Bunu çıkaranlar Cyberpunk denilen bir ekip var.
25:40Cyberpunk'lar işte ciberpunktçular deniliyor. Eee bu adamların olayı şu. Bu adamlar özgürlükçü. Bu adamlar T 1990'larda işte 93'te Eric Huges diye bir adam var.
25:52Eee bu adam internetin mahremiyete işte insanların özgürlüğüne filan yavaş yavaş müdahale edeceğini öngörüyor. Bak T o zamanlar şu anda bak şey yasası çıkmak üzere değil mi? Kimlikle sadece sosyal medyaya girebilirsin falan. Bunlar hep
26:04özgürlük kısıtlayıcı şeyler aslında. Bu adam açık bir toplum dijital mahremiyeti şarttır diyor ve manifesto filan yayınlıyor. Hatta bunlar siber punkçlar.
26:11Bunlar full özgürlük cüt tayfa. Yani herhangi bir devlet, herhangi bir mekanizma bizim işte paramıza, bizim düşünce, fikir özgürlüğümüze, internet üzerine her şey yaygınlaşınca bizim internet bağlantımızı kesip bizim fikir
26:22özgürlüğümüzü kesmesin falan. Yani eee bunlar diyor ki her şey özgür olmalı ve müdahale edilemez olmalı ve mahremi mahremimi korumalıyım. Ya ben kimliğimi açmamak zorunda değilim sosyal medyada kardeşim. Benim mahremiyetime, fikir
26:32özgürlüğüme, para özgürlüğüme saygı duymak zorundasın. Bu siber punkçuların kafası bu. Bu adamlar bu manifestoyu yazıyorlar. Çünkü diyorlar ki gelecekte devletler, büyük şirketler internetteki her hareketimizi, harcamamızı ve
26:44iletişimimizi izleyecek. Mahremiyet tamamen yok olacak. Buna karşı sistemler geliştirmeliyiz diyorlar. Bir kendileri aralarında e-posta mailleşme listeleri falan var. Yani bu Satşim Makamoto da muhtemelen %90 üzeri olasılıkla bu Siber
26:57Konka'a üye bir adam adam olduğu düşünülüyor.
27:00E dolayısıyla bunlar diyor ki kardeşim bunlar işte kriptografi eee falan geliştiriyorlar. Neden? İşte bu özel anahtar eee gizli anah şey anahtar açık anahtar prensibini yukarıda anlattığımız işte hash mekanizmaları bunlar bunlar
27:15geliştiriyor. Neden? Çünkü mahrem yani ben mahremi açmak istemiyorum. Müdahale edilmesini istemiyorum. Özgürlüğümün elinden alınmasını istemiyorum. Bu Bitcoin bu kafadan çıkıyor. Hatta ilk Bitcoin çıkarttığı zaman satış komatu bu
27:27ciberpunk mail grubuna bunu atıyor.
27:29Arkadaşlar böyle bir şey geliştirdim.
27:31Tam da sizin kafada. Müdahale edilemez.
27:34Full özgürlükçü. Mahremiyeti %100 sağlıyor. Dağıtık sistem. Kimse müdahale edemez. Harika bir şey. Çıldırıyorlar.
27:42Hemen ilk kullanıcıları onlar olmaya başlıyor zaten. O yüzden bu eee Bitcoin'in işte çıkarıcıları yok küresel finans elitleriymiş, yok işte doların ikinci bir alternatifi Müslümanları kandıran bir sistem bu falan. Ya böyle bir gerçeklik böyle
27:56değil. Böyle bir şey yok. Tam tersi bu küresel elitlere karşı çıkmış çıkan adamlar. Bunlar diyor ki siz bizi yakında sömürmeye başlayacaksınız. Her şeyimize müdahale etmeye başlayacaksınız. Çok merkez iyileşiyorsunuz. Çok büyüyorsunuz. Biz
28:07buna dur demeliyiz. Yani bu adamlar o cephenin karşısında duran cephe. Ya bu adamlar Müslümanların tarafında y Müslümanların olduğu kafanın olduğu yerdeki cephe zaten bunlar. Bunu doğru anlamamız lazım. O yüzden bu Bitcoin eee
28:21kesinlikle küresel finans elitlerine karşı çıkmış bir şey. Bu siber pokokçuların zaten kafası böyle çalışan adamlar bunlar. Bunlardan birisi yaptı bu Bitcoin'i. Bu düşüncede yanlış. Ne
28:34dedik? Küresel finans heyetleri çıkarmadı. Onlarla bir alakası yok.
28:38Müdahale edilemez. zincir e farklı zincire çevrilse bile benim bir kaybım yok. Hiçbir şekilde Bitcoin vesaire kaybetmiyorum. Sıkıntı yok. Bitcoin Vakfı falan işte yok üzerinde eee bas bu kodun üzerini değiştirebiliyor. Otomatik
28:52güncelleme şu bu öyle şeyler yok.
28:53Bunların hepsi komplo teorisi. Öyle bir şey de e değil. Bu sistem öyle çalışmıyor. Geriye ne kaldı? Hiçbir şey.
29:00Yani bu sistem gayet güzel, temiz, gerçek para, kimsenin müdahale edemeyeceği özgür para. İslam'a uygun, Müslümanlara uygun. Bizim savunmamız gereken bu dolar hegemonyasından kurtulabileceğimiz bizim alternatif mükemmel bir sistem. Bu altyapıyı
29:12kullanarak, bu blockchain zinciri kullanarak biz kendi paramızı da yaratabiliriz. Tabii ki o da ayrı bir mesele. Ama hazır bu dünyada bu kadar hacimli kullanılan bir şey varken ilk buna geçmek daha anlamlı. Daha sonra üzerine sen yeni buna benzer eee bir şey
29:25geliştirebilirsin. Bitcoin'in olayı bu.
29:28Yani işte ben bu nasıl para oluyor?
29:31Altından farkı ne? Nasıl gönderdim geldim? Borsa neydi? E borsası varsa buna yani borsa sonradan çıkmış bir şey.
29:37Bitcoin'in zaten borsa diye bir şey olmasını istemez. Bu siber pumpçular zaten bu borsa denilen şeye karşılar.
29:42Adamlar merkeziyete karşı. Bu borsa dolayısıy Bitcoin ruhuna aykırı bir şey zaten. MT olarak alıp satılması alıyor.
29:48Normalde günlük hayatta para olarak kullanılmaya başlasa şuradaki gibi ben araba alırken işte marketten alışverişimi yaparken para olarak kullansam borsaya niye ihtiyacım var ki?
29:57Ben borsalık bir işim yok. paramı para olarak kullanıyorum zaten. Şimdi borsanın olması nedeni Bitcoin'i ben para olarak kullanamadığım için mecburen dolara TL'ye çevirmek istediğim için oradaki birikimimi çünkü bir şey alacağım karşı taraf Bitcoin kabul
30:08etmiyor filan. O yüzden e bu olduğunda zaten borsa ya gerek kalmayacak. Bu da böyle bir şey. Bu dersimizle birlikte Bitcoin'i tamamen eee açıklamış oluyoruz. Blockchain'i tamamen açıklamış oluyoruz. Kafadaki tüm soru işaretlerini
30:22de gidermiş olduğumu düşünüyorum.
30:24Dinlediğiniz için hepinize teşekkür ediyorum. Yeah.