İslam Medeniyeti 2.0: Dünya Neden Yeni Bir Ekonomik Paradigmaya İhtiyaç Duyuyor?
"İslam Medeniyeti 2.0" serisi, paranın ne olduğundan başlayıp tarihsel süreç, modern ekonomi, iktisadi ekoller ve İslami finans üzerinden yeni bir ekonomik düzen önerisine uzanan bir yol haritasıdır. Ekonomi ahlakın, ilmin ve medeniyetin temelidir; faizden arınmış adil bir düzen ise yasakla değil, alternatifle ve şura usulüyle kurulabilir.
Serinin çıkış noktası
Bu bölüm, bir YouTube serisinin girişidir. YouTube'da paranın ne olduğunu, ekonomiyi ve tarihsel ekonomik süreci anlatan pek çok video var; ancak bunları örgün eğitim gibi, bir müfredat düzeninde ele alan bir kaynak bulamadık. Hedeflediğimiz akış şu: paranın tanımından başlayıp İslam ile para arasındaki ilişkiyi kurmak; İslam'ın erken dönemi, Abbasiler ve Osmanlı gibi dönemleri incelemek; modern ekonominin ve onun içinde İslami finansın nasıl doğduğunu anlatmak; bütün bu süreçlerde adil olanın ve İslam'ın emrettiğinin ne olduğunu, bugün yaşadığımızla karşılaştırmak.
Bu içerik bir kitap da olabilirdi; fakat dijital çağda video serisi hem yayılma hem de erişim açısından daha mantıklı, kitap okuma alışkanlığı da düşük. İçeriği Türkçe hazırlıyoruz, İngilizceye çevirmeyi de düşünüyoruz. Kanalın adı olan Kök Finans, finansın köküne inip paranın ne olduğunu deşmek ve ideal para sistemini ve ekonomik düzeni ortaya koymak anlamına geliyor.
Bakış açımız açıkça İslami bir bakış açısıdır; ancak ele alacağımız konular yalnızca Müslümanları değil, hangi dinden olursa olsun herkesi ilgilendirir. Ekonomi, finans ve para hayatın bel kemiği olduğu için kavramları önce açıklayacak, sonra İslam'ın emirleriyle bağlantı kuracağız; Müslüman olmayan bir izleyici bu bağlantılara katılmasa bile diğer kısımlardan faydalanabilir.
Amaç: şura usulüyle yeni bir düzen
Serinin vizyonu, paranın ne olduğundan başlayıp paranın tarihsel sürecine, modern ekonomik düzene, iktisadi ekollere ve İslami finansa uzanmak ve en sonunda yepyeni bir ekonomik düzen önermek. Bu öneriyi izleyicilerin katkısıyla oluşturmak istiyoruz; gerekçemiz Kur'an'daki "Onlar işlerini aralarında şura ile yürütürler" ilkesidir. Bir topluluk oluşursa önerilerimizi sunacak, eleştirilerle düzeltecek ve düzeni birlikte en iyi hale getireceğiz.
Sorun şu: Müslümanlar kitabi bilgiyi doktora ve profesörlük seviyesinde öğreniyor, ancak yeni bir para ve ekonomi düzenine katkı verme noktasına gelindiğinde binlerce uzman arasından sayı birkaç kişiye düşüyor. Bu bağlamda Erbakan, Adil Düzen adıyla sıfırdan bir ekonomik teori üretmiştir; seride bu sistemi, çıkmazlarını ve kendi önerilerimizle farkını ele alacağız.
İslam Medeniyeti 2.0 ve ekonominin rolü
Seriye adını veren fikir şu: Avrupa Orta Çağ'ı yaşarken İslam medeniyeti Hulefâ-i Râşidîn, Emevîler, Abbasîler ve Osmanlı ile bilimde, felsefede, tercümede, tefsir ve fıkıhta altın çağını yaşadı; ardından Batı öne geçti. Artık küllerden yeniden doğma vakti geldi ve bunun en temelinde ekonomi yatıyor.
Refah toplumlarında ahlak gelişir, ilim ilerler ve felsefe zenginleşir. Ekonomi iyi ve tabana yayılmışsa, belli bir zümrenin elinde değilse toplum daha ahlaklı olur; ekonomi kötüyse din tek başına ahlakı korumaya yetmez. Antik Yunan'da felsefe, Akdeniz ticaretinin döndüğü liman şehirlerindeki refah sayesinde gelişti. Medeniyetin kalbi ekonomidir. Ekonomik bozulma ise enflasyon, paranın değersizleşmesi, güvenin azalması, kutuplaşma ve zengin-fakir uçurumu yoluyla toplumu çürütür; zekât gibi kurumlar bu yüzden vardır.
Tarihten ve gündelik hayattan örnekler
Endülüs'te Müslüman, Hristiyan ve Yahudiler kozmopolit bir ortamda refah içinde yaşadı; İbn Hazm gibi âlimler yetişti, Elhamra'daki işçilik sanatın ve bilimin gelişmişliğini gösterir. Harun Reşid ve Me'mun dönemindeki tercüme hareketi de aynı tabloyu verir: bugün Aristo'yu okuyabilmemizi bu faaliyete borçluyuz; halife âlimlere ağırlıkları kadar altın vaat etmiş, kütüphaneler kurmuş ve hazineden bu işe yatırım yapmıştır.
Paranın olduğu yere doğru ilim akar, irfan akar, her şey akar, edebiyat akar.
Gündelik hayattan bir gözlem de aynı sonuca götürür: zengin mahallelerindeki camilerde vaazlar ve tartışılan konular daha niteliklidir, çocuklar için oyuncak köşeleri ve ikramlar bulunur, cemaatin birkaç zengini sayesinde imama bütçe ayrılır. Demek ki ekonomi dini yaşayışın kalitesini de etkiler. Müslümanlar bu düzeni yalnızca kendileri için değil tüm insanlık için kurmalıdır; zira Endülüs'te ve Osmanlı'da gayrimüslimler en rahat dönemlerini Müslüman yönetiminde yaşamış, fethedilen halklardan cizye alınıp dinlerine, dillerine ve kültürlerine karışılmamıştır.
Faiz yasağı ve "faizin tozu"
Faiz toplumda domuz eti ya da alkol kadar tepki görmüyor; oysa Kur'an'da faizcilerin şeytan çarpmış gibi kalkacağı ve Allah ile Resulüne savaş açmış sayıldıkları bildirilir. Bu bilinç eksikliği, ekonomi ve para bilincinin eksikliğinden kaynaklanır. Allah'ın faizi neden bu kadar ağır bir günah saydığını seride açıklayacağız.
"Öyle bir zaman gelecek ki faiz yemeyen kalmayacak; yemeyene de tozu bulaşacak" hadisinin haber verdiği dönemi bugün yaşıyoruz: bankacılık düzeni, ülkeler arası ekonomik ilişkiler ve cebimizdeki paranın niteliği yüzünden kredi çekmeden evde otursak bile faizin tozuna bulaşıyoruz. Ancak yalnızca yasak demenin anlamı yoktur; faize göre daha yararlı bir alternatif sistem önerilmelidir.
Serinin konu haritası
Arakan ve Gazze gibi mazlum coğrafyaları, Müslüman ülkelerin yoksulluğunu ve boykotun nasıl olursa işe yarayacağı sorusunu da ele alacağız. Serinin başlıkları şunlar:
- Kapitalizm, sosyalizm ve İslam'ın hangisiyle uyumlu olduğu; Adam Smith, Keynes, Hayek, Avusturya ve Şikago okulları
- Türkiye özelinde Erbakan'ın Adil Düzen'i, Özal'ın ekonomik yenilikleri ve ikisinin karşılaştırması
- İdeal sistemin yapı taşları: vergi, finans sistemi, konut ve taşıt finansmanı, ticari krediler, ortaklıklar ve şirket türleri
- Mülkiyet, servet biriktirme ve Kur'an'daki altın ve gümüşü yığma (kenz) yasağının hikmeti
- Osmanlı'nın ekonomik düzeni, para vakıfları, krediye erişim ve hazine
- Murabaha, teverruk ve çifte teverruk gibi İslami finans araçlarının kalıcı mı yoksa geçici mi birer çözüm olduğu
- Devlet, para ve vatandaş üçgeni ile İbn Haldun'un devletlerin kurulup zenginleşip borçlanarak çöktüğü döngüsel tarih anlayışı
Birlik, ticaret ve yol haritası
Yaklaşık 2 milyar Müslüman, hem nüfus hem dine bağlılık bakımından büyük bir potansiyel taşıyor; güçleri birleştirmek hayalci değil, matematiksel ve rasyonel bir hedeftir. Müslümanlar dağınık ve ihtilaflıdır, Yahudiler ise topluluk ve lobicilik kültürüyle kazanmıştır. Bu yüzden Yahudi toplumunu bir vaka olarak inceleyecek, hangi yönlerinin alınıp hangilerinin dönüştürülmesi gerektiğini tartışacağız.
Ticaret İslam'da teşvik edilir; Malezya ve Endonezya gibi ülkeler İslam'la kılıçla değil, güvenilir ve ahlaklı Müslüman tüccarlar aracılığıyla tanıştı. Küresel basının oluşturduğu önyargı da anlatmakla değil, ahlaklı ticaret, doğru bir ekonomik model ve güçlü bir hazineyle kırılabilir. 1850'lerde İngiltere'deki fakirler kanunu (Poor Laws) ve insan dışı koşullardaki çalışma evleri de dikkat çekici bir örnektir: İslam'da yüzyıllar önce bireysel ve mülkiyet hakları konuşulurken Batı aydınlanma ve sanayi devrimiyle sıçradı, Müslümanlar ise rehavete düştü. Hedefimiz, seriyi paranın tanımından yeni ekonomik önerilere uzanan, her bilgi seviyesine hitap eden bir müfredat olarak tamamlamak.
00:07Selamünaleyküm.
00:09Rabbi yessir ve la tuassir. Rabbi tenvin bil.
00:13Allah'ım zorlaştırma, kolaylaştır.
00:16İşlerimi hayırla sonuçlandır.
00:20Aslında Upuz'un bir YouTube video serisi olacak. Bu bir giriş videosu. Bu seride neler anlatacağımı, hangi konuları işleyeceğimi, bu seriyi neden yaptığımı,
00:32benim kim olduğumu, amacımın ne olduğunu gibi detayları aslında bu video içerisinde özetlemek istiyorum.
00:40Dolayısıyla bu videoyu izledikten sonra siz de devam videolarını izleyip izlememe kararı kendinizce alabilirsiniz. Şunu fark ettim.
00:50YouTube'da yerli veya yabancı, İngilizce veya Türkçe fark etmez.
00:54birçok aslında paranın ne olduğunu, ekonominin ne olduğunu, tarihsel ekonomik süreci vesaire anlatan videolar mevcut. Ama bunu bir örgün eğitim gibi baştan para nedir şeklinde alıp İslam'la
01:07paranın ilişkisini kurup Osmanlı dönemi, Abbasiler dönemi gibi, İslam'ın erken dönemleri gibi konuları işleyip daha sonra günümüz modern ekonominin nasıl doğduğunu, günümüz modern ekonomi içerisinde İslami finansın nasıl
01:19doğduğunu ve tüm bu süreçlerde aslında adil olan şeyin ne olduğunu, İslam'ın emrettiğinin ne olduğunu ve şu an yaşadığımızın ne olduğunu böyle parça güzel anlaşılır bir dille, örneklerle anlatan ve bunu bir örgün
01:32eğitim şeklinde, bir müfredat şeklinde işleyen bir kanal, video vesaire bulamadım. Ve ben de bir YouTube video serisi yapmaya karar verdim. Aslında bu bir kitap da belki olabilirdi. Ancak
01:44günümüzde enformatik çağ, bilgi çağı hem dijitalize olması bakımından yazılan şeylerin biliyorsunuz kitap basıldığı zaman PDF vesaire yüklenmesi dijital olmuyor. Dolayısıyla bunu yapay zekaya koyamazsınız. İşte dijitalde
01:58işleyemezsiniz. yayımı kolay değil vesaire ve kitap okuma alışkanlığı da malum ülkemizde daha düşük. Ben de bu içeriği Türkçe yapıyorum ama İngilizce şeklinde de çevirmeyi düşünüyorum.
02:09YouTube video serisi yapmanın daha mantıklı olduğuna karar verdim.
02:13Dolayısıyla YouTube video serisi şeklinde yapacağım. Hem izlemesi, anlaması kolay olacak hem pratik günlük hayatta böyle boş kaldığınız vakitlerde izleyip değerlendirebileceğiniz bir şekilde de olacaktır. Yani YouTube'un
02:24ben aslında günümüzde ilgi edinmenin en güzel yollarından birisi olduğunu düşünüyorum. O yüzden de YouTube'un içerisinde bu bilgileri vermek istedim ve bu kanalı bu yüzden açıyorum. Aslında kanalın ismi Kök Finans. Yani finansın
02:39köküne girip aslında paranın ne olduğunu deşip ideal para sisteminin ve ekonomik düzenin ne olduğunu anlatacağız. Burada ben kendi bakış açım İslami bir bakış açısı, Müslümanca bir bakış açısı. Ancak
02:53buradaki önerilerim ve anlatacağım şeyler illa İslami veya Müslümanlara hitap eden şeyler değil.
03:01Aslında tüm insanları ilgilendiren hangi dinden olursa olsun ateist vesaire ya da Türkiye'de olsun dünyanın herhangi bir başkasında bir yerinde insan olsun fark etmez bir şekilde herkesi ilgilendiren konulardan bahsedeceğim. Çünkü ekonomi,
03:14finans, para hayatımızın odağında ve bel kemiği durumunda. Dolayısıyla bunları iyi anlamak önemli. Ben burada bu kavramları açıklayacağım aslında. Daha sonra İslam'ın emirleriyle bunları bağlantı kurarak devam edeceğim. Ama siz
03:26örneğin bir ateistseniz o bağlantı kurduğum yerlere katılmayıp diğer konulardan faydalanabilirsiniz.
03:32Dolayısıyla eğer Müslüman değilseniz bile bu videoları izlemenizi şiddetle öneriyorum. Çünkü konu hakkında bilgi sahibi olabilmek ve bu konu hakkında çeşitli tartışmalara katılabilmek için bunun faydalı olacağını düşünüyorum. Bu
03:46serinin aslında bir amacı ve vizyonu var. Burada aslında benim günün sonunda nedirden başlayacağım? Karanın tarihsel süreci, günümüz modern ekonomik düzen,
04:00iktisadi ekoller, İslami finans ve en sonunda da ben yepyeni bir ekonomik düzen önereceğim ve bunu sizlerin katkılarıyla yapmayı düşünüyorum. Eğer kanalda bir şekilde abone sayımız vesaire artarsa, katkı
04:15veren kişi sayısı artarsa burada binlerle ölçülmesine gerek yok kanaatimce. Katkı verebilecek düzeyde yazınlık bile olsa yeter. Çünkü Kur'an-ı Kerim'de diyor ki onlar kararlarını şura
04:28yoluyla alırlar. Dolayısıyla ben yeni bir ekonomik düzen önereceğim diyorsam ve bunu tüm dünya insanlarının faydasını yapacağımı söylüyorsam bunu şuur yoluyla yapmanın en mantıklı yolu olduğunu düşünüyorum. Dolayısıyla videoları yavaş
04:40yükledikçe, bir kitle oluştukça, bir komünite oluştukça zaten eee ben ilk başta tarihi süreci ve paranın ne olduğunu ve modern ekonomik sisteme gelene kadar bir süreç geçeceği için o sırada eee belli bir komünite oluşursa
04:54sonlara doğru ben yeni ekonomik düzen önerilerimi sunacağım. Orada sizlerin katkısıyla birlikte o kısımları oluşturabiliriz. Ben fikirlerimi anlatıım. Eleştiriler gelir, düzeltiriz.
05:04Tekrar eleştiriler gelir, düzeltiriz. En iyi haline hep birlikte getiririz.
05:08Amacım, hedefim bu açıkçası.
05:12Bu kısa özetten sonra şimdi videoların içeriğini yani çekeceğim videoların neler içereceğine, hangi konulara değineceğini ve nasıl bir aşağı yukarı sıralamayla gideceğini biraz bahsetmek istiyorum.
05:24Burada aslında İslam medeniyeti 2-0 bir nevi diyebileceğimiz biliyorsunuz İslam medeniyeti altın çağını yaşadı. Halifeyir Aşid ve daha sonrasında Emeviler, Abbasiler, Osmanlı
05:38Avrupa Orta Çağını yaşarken İslam medeniyeti altın çağını yaşıyordu.
05:41Bilim, felsefe, çeviriler, eee, matematik hem dünya bilimleri hem ahiret konusunda yani tefsir olsun, fıkıh olsun, diğer, eee, İslami ilimler zirvedeydi. Gerçekten altın çağını
05:54yaşamıştı. Daha sonra kademe kademe Avrupa ve Batı medeniyeti bizim önümüze geçti ve Müslümanlar gerilemeye başladı.
06:02biliyorsunuz klasik hikaye zaten. Ve şimdi artık küllerimizden doğma vakti geldiğine inanıyorum. Ve bunun temelinde de en temelinde, en iç noktasında ekonomi olduğunu düşünüyorum. Parayı ve
06:17ekonomiyi doğru anlarsakerimizden çok rahat bir şekilde yeniden doğabileceğimizi düşünüyorum. Ve bu video serisini de aslında bu yüzden yapıyorum. Örgün eğitim şeklinde güzel bir şekilde tüm ekonomi ve para ve finansı anlatmak. Çünkü bu kavramlar
06:32bazen çok zorlaştırılıyor, anlaması zor hale getiriliyor vesaire. Ben olabildiğince basit halde tutacağım. Her düzeye hitap edecek şekilde de bilgi detayı vereceğim. İnşallah güzel olacağını düşünüyorum. Sıkıcı olmayacağım bir şekilde bunları
06:44anlatmayı planlıyorum.
06:46Yer yeri gelecek ekran görüntüleriyle de bunları desteklemeyi düşünüyorum.
06:51Şimdi ilk başta mevcut ekonomik düzenin analizini yapacağım. Paraneleriden başlayacağım. Daha sonra paranın tarihsel gelişimi, mevcut ekonomiin analizini yapacağım. Neden ekonomik düzen doğru değil? Yanlış yönleri neler?
07:04Daha sonra günümüz İslami bankacılığının yetersizliklerinden bahsedeceğim ve yeni ekonomik sistemin detaylarını vereceğim.
07:10Şimdi tarih olarak baktığımız zaman aslında bahsettiğim gibi İslam medeniyeti süper güç düzeyindeydi.
07:17Tarihte bir zamanlar. Ancak batıya kaptırıldı. Şimdi bu gücü yeniden kazanma zamanı ve bunun en kritik adım da dediğim gibi ekonomi. Ekonomiyi Müslümanlar olarak çok iyi anlamalı, çok iyi öğrenmeli ama bununla yetmiyor.
07:30Genelde biz buralarda bu seviyede kalıyoruz. Kitabii bilgiyi mesela çok iyi öğreniyoruz. İşte doktora seviyesinde, post doktora seviyesinde, profesör düzeyinde kitabi bilgiyi öğreniyoruz. İşte iktisat ekolleri, İslami ekonomi, fıkıh vesaire para nedir
07:44öğreniyoruz. Ama yeni katkı verme noktasına geldiği zaman orada bir anda sayılar birkaçlara düşüyor. Yani binlerce iktisat uzmanı, para uzmanı, ekonomi uzmanı varken yeni bir ekonomik
07:58düzen, yeni bir para düzeni Müslümanlığa ve tüm dünya insanlarının faydasına daha adil bir düzen dediğimiz zaman buna katkı verecek kişi sayısı birkaç kişiye düşmeye başlıyor. Sorun bu. O yüzden ben bu komüniteyi kurmak istiyorum ve artık
08:12yeni bir herkesin katkı vereceği şura usulüyle düzenle oluşturmak istiyorum.
08:17Eee, sufle vermiş olayım. Erbakan eee ve onun arkadaşları böyle bir oluşum oluşturmak istediler. Oluşturdular.
08:24Hatta Erbakan'ın adil düzen adı altında bir ekonomik ve iktisadi teorisi var.
08:29Bir şeyler üretti kendinden yeni sıfırdan bir aslında teori eee ve sistemler sistematik üretti. E onların sorununa da geleceğim. Yani videoların içeriğinde Erbakan'ın sistemini de
08:41anlatacağım. O sistemin çıkmazları neden eee olamayacağına dair, handikaplarına dair şeylerden de bahsedeceğim. Bizim sistemle onun farkını vesaire de bahsetmiş olacağım. Bunun bilgi vermiş olayım. Şimdi konumuza geri dönelim.
08:53ekonominin medeniyet inşasındaki rolünden bahsediyor. Şimdi refah toplumlarda ahlak gelişir, ilim ilerler, felsefe zenginir. Eğer senin ekmek kaygın yoksa, ekonomi iyi durumdaysa, ekonomi tabana yayılmış durumdaysa,
09:07belli bir zümrenin kitin elinde değilse, birçok kişi ekonomik olarak eee iyi hissediyorsa bir kere daha ahlaklı bir toplum ortaya çıkar. Bu dinden bağımsız bir şey. Ekonomi doğrudan aslında ahlakı
09:20etkileyen bir faktör. Din bunun aslında ikinci planında kalan bir yani eğer ekonomi kötüyse, din yoksa zaten ahlak tamamen gidiyor. Ama ekonomi kötüyse, din varsa yine bir nebze ahlak korunabiliyor toplumun bir kısmı
09:34tarafından. Dolayısıyla din bile tek başına aslında ekonomi kötüyse ahlakı en uygun seviyede yaşamak için yeterli değil. Dolayısıyla ekonomi aslında ahlakın temelini olur. İlim ilerliyor.
09:46ARGedir, teknolojidir, ilim, ilim adamlarının sayısı, toplumun ilime olan ilgisi. Bunların hepsi aslında yine ekonomiyle alakalı. Sen refah bir toplumsan bu ilim
09:59tabakasındaki insan sayın artar. Bu bir formüldür aslında. Felsefe zenginleşiyor.
10:07Aynı klasik hikaye biliyorsunuz. E Yunan'da felsefe neden gelişti? İşte orada aslında ticaretle uğraşıyorlardı.
10:14Bir kıyı şehriydi, liman şehirleri. Eee, tüm Akdeniz ticareti orada dönüyor ve dolayısıyla adamlar ekonomik belli bir refah düzeyinde dolayısıyla çok rahat bir şekilde düşünüyorlar ve felsefe yapıyorlar. Ve bu da toplumun
10:27ilerlemesine, toplum biliminin gelişmesine, yönetim biliminin gelişmesine, halkın daha iyi idare edilmesine, varana kadar daha iyi bir devlet, daha iyi bir halk, daha iyi yaşama şartları gibi aslında tam bir medeniyet oluşumuna ve mükemmel
10:41medeniyet oluşumuna doğru gidiyor. Ama temel faktör dediğimiz gibi aslında ekonominin çok iyi durumda olması ve tabana yayılmış olması. Dolayısıyla ekonomiyi ve parayı incelerken aslında bunu nasıl başarabileceğimize
10:54odaklanacağız. tarihlen dersler çıkaracağız ve yeni sistemi buna göre kurmamız gerekiyor. Buna göre kurmamız gerekiyor ki İslam medeniyeti ikinci altın çağını yaşayabilsin.
11:05Zaten tarihi örneklerde mevcut.
11:08Medeniyetin kalbi ekonomidir. Yunan'a bakın, Roma'ya bakın. Yani tüm imparatorluklara bakın aslında. Burada eee tamamen eee ekonomik güçleriyle imparatorluğun gücünün doğru orantılı
11:21olduğu tek ortaya çıkacaktır.
11:26Şimdi ekonomi hayat üzerinde kapsamlı bir etkiye sahip dedik. Ahlaki değerlere, toplumun refahını, dini yaşamın kalitesine, adalet sistemini, bilimsel ilerlemeye, genel kalkınmaya, birçok faktöre eee etkisi var. Yani dini
11:38yaşamın kalitesi bile ekonomiyle alakalı.
11:42Daha sonra ekonominin olumsuz sonuçları var. İşte enflasyon yüksek oluyor, para değersizleşiyor. İnsanlar ahlaksızlaşıyor, din bozuluyor, insanlar birbirine güveni azalıyor. Yani toplum yozlaşıyor. Ekonomik üyite olduğu zaman
11:53toplum yozlaşıyor. Yaşadığımız yer içinde yaşanılmaz bir hal almaya başlıyor ve insanlar da kutuplaşmaya başlıyor. Zengin fakir ayrımı çok fazla ayrışıyor. Birbirlerini kıskanmaya başlıyorlar. edilmeye başlıyor. Yani toplum çürümeye başlıyor. Kısaca
12:07postekonominin diri tutulması ve iyi durumda tutulması ve tabana yayılması son derece İslam medeniyeti açısından da kritik. Zaten zekat vesaire gibi kurumlar bu yüzden var.
12:19tüm dünya insanları içeris için de aynı şekilde kritik budur.
12:24Şimdi biz tarihte Müslümanların altın çağına baktığımız zaman örnek örneğin eee Endülüs Emevileri, Sranada yani bu Endülüs'ü bir açın okuyun bakın yani tüm dinlerden Hristiyan olsun, Yahudisi
12:37olsun, Müslüman çok böyle kozmolit bir ortamda refah içinde yaşıyorlar. Orada bilim gelişiyor zaten. Endülüs'teki bilim adamları yani hazm olsun daha sonra bu dedeleri orada zaten şeydi. E yöneticilerdi. Eee ekonomi traffaın
12:52yaptığı elit bir medeniyet. Endülüs dediğimiz zaman yani Elham Raharaya gidin bakın işçiliğine sanatına. Yani sanat gelişiyor, bilim gelişiyor, hitabet gelişiyor, edebiyat gelişiyor.
13:05Her şeyin geliştiği bir yer aslında.
13:07Daha sonra Halife Menun ve Harun Reşit dönemlerine bakalım. Orada da aynı şekilde mesela çeviri hareketleri yani biliyorsunuz biz şu an bugün Aristo'yu okuyoruz ama bu ne sayesinde? Alfemin ve
13:21Harun Reşit'in çeviri kampanyasının sonucu diyeyim artık. Tüm dünyadan ilim insanları akın akın akın akın İslam coğrafyasını akıyor. Neden? Yerli yabancı fark etm müslüman, gayrimüslim
13:35fark etmez. Neden? Çünkü eee bilime önem veriyor. Diyor ki bilim adamlarına ağırlıklı ağırlığınız kadar size altın vereceğim. Yeter ki gelin burada ilminizi icra edin. Hangi ilimle uğraşıyorsanız çeviriler yapma şeyi geliyor. İşte kitap çevirene şu kadar
13:49ödül. Eee yeni bir şey bulana ağırlığınca ödül. Yani bizzat halife bunu eee fonluyor. Bunu destekliyor. Bu konuda yatırım yapıyor. Nasıl yapabiliyor? Parası var. Ekonomi iyi.
14:02Vefa iyi. Hazine dolu. Hazine dolu olunca ne yapacak? sana ağırlığınca altın veriyorum diyebilir ilim adamını.
14:09E ilim adamları da insan. İnsan her zaman paranın olduğu yere doğru mıknatıs etkisi olur ve çekilir. Bu 2 kere 2 4 inden bağımsız şeylerden bahsediyorum.
14:18Paranın olduğu yere doğru ilim akar, irfan akar, her şey akar, edebiyat akar.
14:25Dolayısıyla büyük imkanlar da sağlıyor.
14:26Tabii orada kocaman kütüphane inşa ediyor. Tesisler var. E yani imkanları da önüne seriyor. Bu hep yatırım. Yani bu işe yatırım yapmış. Hazineden bu iş için yatırım yapmış. Neden yapıyor bunu?
14:35Medeniyetin gelişmesi için. İslam medeniyetinin altın çağını yaşatmak için. Bu sayede İslam medeniyet altın çağını yaşıyoruz. Bugün saydığımız işte bilenekte birçok alim o dönemin adamları. Neden? Ekonomi o dönemde harika olduğu için. Mesela bunu biz
14:49günlük hayatımızda da görebiliriz.
14:51Mesela zengin mahallelerine gidin.
14:53Oradaki camilere gidin. Oradaki cami hocalarının anlattığı vaazlara bakın.
14:58Normal cuma namazı dışındaki toplanıldığı zaman etkinliklerde mesela zengin mahallelerine ben gittiğim zaman orada konuşulan konular daha nitelikli oluyor. Tartışılan konular daha nitelikli. Anlatılan konular daha nitelikli. Camiye gidiyorsun caminin her
15:12yerinde pusular oluyor. Çıkışta mesela bir mevlilik günü gidin. Örnek veriyorum çıkışta organik meyve suyu dağıtılıyor vesaire. Yani fanın içerisinde işte çocuklar için çeşitli oyuncaklar koymuşlar. Anneleri, aileleri,
15:25ebeveynleriyle geldikleri zaman çocuklar orada oyuncaklarla odaklanırken oyuncaklarına ebeveynler de ibadetlerini rahat bir şekilde yerine getirebilsin diye bu detaylar düşünülmüş. Şimdi bu detaycılar nasıl geçiliyor? İşte su
15:37seberi var, kutu sular var vesaire ikramlıklar var. Kütük günlük değişen şeyler. Bu cami ben bizzat zengin mali camilerinde bunları gördüm. Dini eda ediş daha güzel oluyor. Yani camii hissediyorsun, camiye gidesin geliyor.
15:51Niye böyle oluyor? Çünkü bir ekonomik refah var. O camiyi oradaki 3 be tane zengin fonlayabiliyor. Bunları günlük alımı için para yatırmış oluyor. İmama belli bir bütçe veriyorlar. Bunu harca kardeşim. Bu camiye bak. Git oyuncak al.
16:04Çocuk bölümünü geliştir vesaire. Bu detaylar, incelikler hep ekonomiyle ilgili. Dolayısıyla dini yaşayış biçimimizi de etkiliyor dememin sebebi bu. Bizim ekonomimizi İslam
16:18medeniyeti olarak normal olarak zirveye çıkarmamız lazım ki ve tabana yaymamız lazım ki dinimizi de mükemmel bir şekilde yaşayabilelim.
16:29Ve bunu sadece kendimiz için değil tüm dünya insanları için yapmamız lazım.
16:33Çünkü insanları en iyi yönetecek profil Müslümanların profili. Tarişte bakıyoruz altın çağ dedik. Endülüs dedik.
16:41Endülüs'te Yahudilerin en rahat ettiği, Hristiyanların en rahat ettiği dönem ne zaman? Müslümanların yönettiği dönem.
16:46Osmanlı'ya gelin ya. Yahudilerin, Hristiyanların başka dinden olanların en rahat ettiği dönem ne zaman? Osmanlı dönemi. Mesela Roma gidiyor herhangi bir yeri fethediyor. Kendi dilini, kültürünü oraya uyguluyor. Empo ediyor. Onların
16:57kendi kültür dil dinini yaşamasına izin vermiyor. Müslümanlar öyle mi? Gidiyor fethediyor. Bana vergimi verin. Bana ek Müslümanlar dışında bana ek olarak başka cizye vergimi verin. Dininize karışmam,
17:10dilinize karışmam, kültürünüze karışmam.
17:14Dolayısıyla bizim Müslümanlar olarak en iyi ve en adil ekonomiyi bu düzeni kurup tüm dünyaya bunu empoze etmemiz lazım ki Müslümandan Müslüman olmayanına, fakirinden zenginine herkes bu işten
17:26faydalansın ve Allah'ın emrettiği şeyi yeryüzünde gerçekleştirmiş olalım. Bu da bizim bir misyonumuz aslında.
17:36Şimdi dini boyutlara yavaş yavaş gelecek olursak biliyorsunuz İslam dini faizi yasaklamış durumda. helak edici bir günah. E toplumda tabii kültürel olarak bizim mesela domuz yesek belki işte
17:49alkol alsak belki çok fazla tepkiye maruz kalabiliriz. Faiz desek biraz daha cıldız belleştirmeye maruz kalıyoruz ama Kur'an-ı Kerim'de tam tersi faiz diyenler birerinden şeytan çakmış gibi kalkarlar. Onlar Allah'a ve peygamberine
18:02savaş açmışlardır gibi çok helak edici yani çok korkutucu bir şekilde cezalandırılacakları ve günahın boyutunun çok üst ve ileri düzey şirke yakın neredeyse bir düzeyde bir günah olduğu belirtti. Dolayısıyla faiz çok
18:16çok büyük bir günah. Öyle domuzla alkolle karşılaştırılamayacak kadar büyük bir günah ve biz bunun tam olarak bilincinle farkında değiliz. Bunun temel sebebinin de ben ekonomi ve kara bilincinin tam olmayışından kaynaklandığını düşünüyorum. Bu video
18:30serisiyle beraber bu bilince erişmiş olacağız inşallah.
18:34Yani cehennemde ebedi kaldığı kalılacak günahlar arasındadır. Çünkü Allah'a ve peygamberine savaş açıyorsun faizli.
18:40Böyle bir şey. Ve bunun neden böyle olduğunu da bu seride açıklayacağım.
18:43Yani neden Allah bu kadar bu faizi çok büyük bir günah nitelemesi yaptı? Bunun etkisi ne ki? Yani toplumda bu ne oluşturuyor da bu kadar şiddetli bir tasvir söz konusu? Bunu da video serisinde işlemiş olacağız. Hatta
18:57Peygamber Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem'in bir şu an günümüz düzeninde yaşadığımız duruma dair faizle girecek olursak şöyle bir hadisi var. Öyle bir zaman gelecek ki faiz yemeyen kalmayacak. En iyi ihtimalle herkese
19:11faizin tozu bulaşacak. Böyle bir hadis var. Ve bu şu anda bunu yaşıyoruz.
19:17mevcut ekonomik düzenden dolayı güncel şu anda dünyadaki ekonomik düzenden dolayı, bankalarının düzeninden dolayı, ülkelerin birbirleri arasındaki ekonomik düzenden dolayı ve cebimizdeki paradan ve paranın niteliğinden dolayı ben gidip
19:31banka kredisi de çekmesem, hiçbir şey yapmasam normal durup oturup evimde dursam bile faizin tozuna bulaşıyorum.
19:37Yani Allah Resulü sallallahu. Ve sellem'in önceden uyardığı gibi şu an o dönemdeyiz ve bizim bu dönemde çok ciddi itiraz edip çok ciddi bir konuları öğrenip yeni bir düzen ortaya koymamız ve bu faiz tozundan, faizin kendisinden
19:51bulmamız gerekiyor. Ama bunun alternatifini koymamız gerekiyor. Yasak geçersek bir anlamı yok. O zaman insanlar ne yapacak sorusu gelir.
20:00Dolayısıyla yasak. Evet ve alternatifim bu. ve bunu bak faiza göre daha yararlı şeklinde yeni bir sistem önerisinde bulunmamız gerekiyor. Aksade yasak demenin hiçbir faydası ve anlamı da yok.
20:14Şimdi baktığımız zaman artık İslam medeniyeti dediğimiz gibi geriye düştü.
20:19Mazlum coğrafyalar var, Arakan var, Gazze var. Açlıklar var. Yani Müslüman coğrafya bir nevi kırılıyor. Yani acımdan kırılıyor. Ekonomik refahsızlıktan kırılıyor. Ülke nispeten e en iyi
20:33ülkeler arasında Müslüman ülkeler. Bakın nüfus olarak mı hazırız? Hayır. E o zaman neden bu şekilde fakiriz biz? İşte bunların sorularını sorup cevaplarını da
20:45bu video serisinde eee alacağız. Hatta mevcut İsrail Gazde Savaşı'ndan bu ara arada gündeme geliyor zaten. Boykot konusu. Boykot ne olmalı? Nasıl olmalı?
20:57İşe yarar mı? İşe yarar versiyonu nedir?
21:00Gibi konulara da değineceğim.
21:03Eee daha sonra ekolleri bakacağız. İşte kapitalizm, sosyalizm acaba hangisiyle uyumlu? Daha başka bir form mu bize öneriyor? Bu tarz şeyleri de tartışacağız. Yani Türkiye üzerinde de konuşacağız. İşte Erbakan. Erbakan'ın
21:18yeni sunduğu sistem Özal. Özal'ın Türkiye'ye getirdiği ekonomik yenilikler ve bunun etkileri, Erbakan Özal karşılaştırması gibi şeyler de yapacağız bu videolarda. Bunları da işleyeceğiz.
21:29Daha sonra ideal bir ekonomik sistemin yapı taşlarından bahsedeceğiz. İşte vergi politika sistemi, finans sistemi, finansman krediler vesaire. vatandaşı ev alması, araba alması, ticari hayatta ticari krediler, ticaretin işleyişi,
21:42ortaklık var, şirketler, şirket şekilleri. Bunlardan da aynı şekilde bahsetmiş olacağız. Ve İstanbul buralarda nasıl önerilerde bulunuyor, nasıl yaparsak aslında daha adil ve daha doğru bir düzene erişmiş oluruz, bunlardan da bahsedeceğiz. Aynı zamanda
21:55tarihteki işte Adam Smith gibi, Kanas gibi, Hayek gibi eee modern döneme geldikçe ekonomik ekollerden işte Avusturya ekoli var, Chicaboli var.
22:04Ondan sonra Kazin ekonomi var. klasik ekran teori var ya bunlar böyle çok eee kasmadan, çok fazla boğmadan temel hatlarıyla farklarını ortaya koyup aslında her birindeki güzel şeyi alıp
22:18kötü şeyi itip yeni bir ekonomik düzen oluşturma ve İslam'ın hangi isimleriyle daha uyumlu olduğu konusunda tartışmalar ve konuşmalar gerçekleştirmeyi düşünüyorum.
22:28Daha sonra mülkiyet sistemi işte tam biliyorsunuz mülkiyet hakkında çok önem verir kapuya örnek veriyorum işte kapitalizmde bu nasıl sosyalizmde nasıl gelişiyor mu gelişmiyor mu vesaire gibi konulara da değinmiş olacağız servet
22:42biriktirme gibi konular daha sonra mesela can yasa yani Kur'an-ı Kerim'de biriktirmek altınları işte gümüşleri biriktirmek yığmak bir nevi işte birikim yapmak çok fazla abartı şeklinde kens bunun yasaklanmış olması bunun hikmeti
22:56bunun ne anlama geldiği Bunun nasıl yanlış anlaşıldığı farklı ekoller çerçevesinde gibi şeyleri de tartışmış olacağız. Bu tarz tartışmalı konularda.
23:04Osmanlı'ya geleceğiz. Osmanlı'nın ekonomik düzeni. Osmanlı'da nasıl bir ekonomik düzen vardı? Nasıl para vakıflarından bahsedeceğiz? Örneğin insanlar krediye nasıl erişiyordu?
23:12Finansmana nasıl erişiyordu? Osmanlı kendi içerisindeki mülk yapısı vesaire, hazine durumu. Bu konulardan bahsedeceğiz. Dediğim gibi İslami ekonomi. İslami ekonominin detayları orada bir sürü terim var. mürabaha,
23:24Müaseme, teverruk, ardun satışı, işte çifte teverruk, bir sürü yeni modern finansmanların da karşılığı olan bir ton yeni kavram şeyler var. Bunların gerçekten iyi birer çözüm olup olmadığını yoksa geçici bir çözüm olarak
23:37mı nitelendirmek gerektiğini vesaire bu tartışmaları gerçekleştireceğiz.
23:41E, Erbakan'ın dediğim gibi adil düzeninin eksiklerini ve onu nasıl geliştirebileceğimiz konusunda bazı fikrimizi belirteceğiz.
23:50Daha sonra yine dünya ekonomilerinden, ekonomi ile siyasetten, ülkelerden, ülkelerin ekonomik durumları ve bizim İslam coğrafyaları olarak bunan karşılaştırmamız, Türkiye olarak karşılaştırmamız işte Amerikan ekonomisi, Japonya ekonomisi vesaire
24:03bunlardan bahsedeceğiz.
24:05Devlet, devletle ekonomi ilişkisi, devletle para ilişkisi, vatandaş para ve devlet üçgenindeki sorumluluklar, haklar. Bunlardan yine bahsetmiş olacağız. Eee, İbn Haldun biliyorsunuz
24:19dünyanın ilk sosyolojiyi icat eden bilim adamı olarak da anılıyor. İbn Haldun'un eee, devlet döngü teorisi var. Döngüsel tarih biliyorsunuz o savunuyor.
24:30İlerlemeci bir tarih değil. Döngüsel olduğunu, tarihin belli döngüsel döngülerde ilerlediğini sürekli belli başlı aynı yere gelip tekrar ilerleyip şeklinde ilerlediğinin bir tezi var.
24:41Eee, bu konuda mesela devletler yaşam kurulurlar, zenginleşirler, borçlanırlar, sonra da çökerler gibi böyle döngüsel bir şekilde devletin başlangıcından bugüne kadar şeylerden bahseder. Bunları yine konuşuyor olacağız. Aslında küresel
24:56olarak baktığımız zaman Müslümanların çok büyük bir potansiyeli var.
24:59Yahudilerin sayısın daha az.
25:00Hristiyanlar nebze fazla ama onların da dine olan bağlılığı az diyebiliriz. Hem dine olan bağımlılığı hem de nüfus olarak en fazla olan bu iki parametreyi göz önüne aldığımız zaman Müslümanlar ortaya çıkıyor. Aslında 2 milyara yakın Müslüman var. 2 milyar
25:14Müslüman güçlerini birleştirirse daha iyi bir dünya için, daha iyi ekonomik temeller üzerine bir dünya için bunu başarabileceğimizi düşünüyorum. sadece hayalci değil aslında matematiksel ve rasyonel bir hedef olarak karşımıza
25:27çıkıyor.
25:29Dolayısıyla cemaat kültürünün komün diyebileceğim komünite bir birlik olma, bir lobicilik yapma kültürümüzün artması gerekiyor. Müslümanlar dağınık, Müslümanlar birbiriyle ihtilaflı,
25:42Müslümanlar birbiriyle savaş halinde.
25:44Bunun olmaması gerekiyor. Bizim mümkün olduğunca birleşip mümkün olduğunca komünite halinde hareket etmemiz gerekiyor. Yahudilerin kazandığı yer de burası. O yüzden video serilerinde Yahudiliği de işleyeceğim. Yahudilerin
25:57ekonomik döngülerini işleyeceğim.
25:59Komünitelerini, lobiciliklerini işleyeceğim. Bunun onlara olan faydalarını Yahudi toplumun kısa bir tarihinden de bahsedeceğiz ve onların ekonomik düzenlerindeki faydayı görüp Osmanlı olarak bunu nasıl kopyalayabiliriz? Bunun doğru yerleri
26:12neler? Yanlış yerleri neler? Hangi kısımlarını almalıyız? Hangi kısımlarını dönüştürerek almalıyız vesaire.
26:17Bunlardan da bahsedeceğim. Dolayısıyla Yahudileri de bir teyiz olarak, bir vaka olarak inceleyeceğiz. Daha sonra biliyorsunuz mesela yani ticaret İslam'da aslında teşvik edilir.
26:28Peygamber efendimiz sallallahu ve sellem de birçok amcasıyla beraber kervanlarla ticaret yapmıştır. Ve hatta şunu belirtmek gerekirse Uzak Asya'daki ülkeler işte Malezya, Endonezya gibi Müslüman tüccarlar tarafından
26:42Müslümanlıkla tanışmıştır. Ya onlar savaşla kılıçla değil ticaretle Müslüman olmuşlardır. Neden? Müslüman tüccarlara bakıyor adam. Ya bu tüccarlar ne kadar güvenilir? işini ne kadar doğru yapıyor, ne kadar ahlaklı, ticarette ne kadar
26:54ehil. Müslüman tüccarlar onlara çok güzel bir ufuk açıyor. Vizyon veriyor yani adamlara ve adamları etkiliyor.
27:00Adamlar diyor ki ya Müslümanlık ne kadar güzel bir şeymiş. Yani bu ticareti bu adamlar ne kadar güzel yapıyor ve biz de müsmak istiyoruz diyorlar. Sıfır kılıç, sıfır savaş, tamamen ticaret. Ticaretle Müslüman oluyorlar.
27:14Bu kadar önemli bir şey ekonomi. Yani biz bugün işte yabancılara işte İslam'ı anlatmak istiyorsak, Müslümanlığın faydasını anlatmak istiyorsak işte Ortadoğu'da şu ankiölü vesaire gibi şeylerin etkisini kırmak istiyorsak e
27:28batının bize pompaladığı, hadi biz yemiyoruz diyelim müslümanız diye. Ama Fransa'daki adam yer, İngiltere'deki adam yer, Amerika'daki adam yer, Avusturya'daki adam yer, Çin'deki adam yer. Çünkü dünyada global basın denilen
27:40bir şey var. Bu global basın Ortadoğu'da İslam'la birlikte bunları paket programı olarak sunuyor insanların önüne. E yabancı bir insan bundan etkilenir. Ben yabancı olsaydım ben de etkilenirdim ve İslam'a karşı bir önyargım olurdu.
27:53Dolayısıyla bunu kırmak böyle anlatmakla işte video çekmekle vesaire olmayacağı kesin. Tarihte örneği var. Bunu ticaretle, ahlaklı ticaretle ve doğru bir ekonomiyle, parayla bunu eee yayabiliyoruz. Yani doğru bir ekonomik
28:08model ve güçlü vefah dolu bir hazineyle biz Müslümanlığı da aslında insanlara eğebiliriz ve doğru Müslümanlığı gösterebileceğimiz için Müslüman sayımızı da artırabiliriz.
28:18Bu aslında kendi kendine çeviren bir sistem haline gelir. Günün sonunda hedefimiz de bu olmalı. Dolayısıyla bir hedeflerimizden birisi de günümüzde ben bizim görevimizin bu olduğunu düşünüyorum. Daha sonra baktığımız zaman yani tarihten yine
28:33örnekler vereceğiz ama mesela 1850'de İngiltere'de po lols denilen işte fakirler kanunu gibi belki çevrilebilir bir şey var. Yani fakirleri fakirsen yaşam hakkında neresi yok. Fakiren fakirsen aile kuramıyorsun. E işleri
28:47denilen yerler var. Hani böyle bir kere gibi falan gibi düşünün. Orada böyle bir odada işte 20 30 kişi yatıyor. Zorla istemediğin bir işte çalıştırılıyorsun.
28:53Zorla bak eğlenme aile kurma hakkın yok.
28:56Zorla bir yerde çalışacaksın. İnsan dışı koşulurlar işte yeme içme şeylerin kısıtlığı yani sen böyle ya kölelik belki daha iyidir yani buna göre laz araştırma güzelde milerde uygulanan bir şey yani.
29:08Yani böyle bir eee batı medeniyesine basıldı. O sırada da ondan belki 500 sene önce İslam'da işte bireysel haklar, kişinin hakkı, mülk hakkı, işte özgürlük vesaire yani birçok hukukal terim
29:21üretilmişken bunlar konuşulurken Avrupa'da durumda bir anda bir sıçrama yaşanıyor. Sanayi devrimiyle vesaire.
29:27Bir koç aydınlanması, sanayi devrimi bu şekilde batı ilerliyor. Bir kademe kaydediyor ve Müslümanları geride bırakıyor. Bizim de burada yaptığımız bazı hatalar var.
29:37rehavete düşmek.
29:39Bunlardan bahsedeceğiz. Daha sonra da bu manifestuzun eee hayata geçirilmesinden bahsedeceğiz. Dediğim gibi ilk endekment teorilerimizi eğer bir komün olabilirsek, eğer bir topluluk olabilirsek takipçi sayımız vesaire son
29:52videolara doğru bunu canlı bir şekilde de tartışabiliriz. Ben teorilerimi, sunacağım önerilerimi sunarım. Sizden gelen tepkilerle düzeltiriz. Göremediğim yönler illaki olacaktır. Bir elin nesi var? İki elin sesi var. Herkesin
30:05katkısını da o noktada bekliyor olacağım. Bu böyle bir video serisi olacak kısacası. Biraz dağınık anlatmış olabilirim. Farklı farklı konulara girip etraftan dönmü geri çıkmış olabilirim ama genel akış bu şekilde olacak. E
30:19videolar daha spesifik konular üzerinde olacağı için orada daha fazla dağılma yaşamayacağını düşünüyorum. Daha konuya odaklanabileceğini düşünüyorum. Temel hedefim dediğim gibi bir müfredat çerçevesinde örgün bir eğitim gibi temel insanlık
30:32tarihinde başlangıcıdan paranın ne olduğunu, paranın tanımına, paranın felsefi ve teorik ve pratik anlamlarından başlayıp ekonomik teoriler, günümüz mevcut ekonomik düzen, eee, İslami ekonomik düzen, alternatifler, yeni öneriler, alternatif
30:46ekonomik öneriler, onların doğruları, onların yanlışları, tarihi süreçte durumlar nasıl yaşandı, devletler, Osmanlı, Yahudiler topluluğu gibi spesifik örnekler, vaka incelemeleri gibi.
30:55Çok noktaya gireceğiz, çapacağız. Bunu her bilgi seviyesinden insanlar, herkesin anlayabileceği şekilde ama herkesin de aynı zamanda faydalanabileceği ve yeni şeyler öğrenebileceği şekilde anlatmayı hedefliyorum. Allah eee muvaffak kılsın
31:09diyelim ve bu videoyu da bu şekilde bitirmiş olalım. Herkese iyi günler diliyorum.